Największy w Europie system odzysku ciepła powstanie w Warszawie. Rekordowe wsparcie dla Orlen Termika

Spółka z grupy Orlen otrzymała ponad 760 mln zł preferencyjnej pożyczki z Krajowego Planu Odbudowy. Środki mają zostać przeznaczone na budowę największego w Europie systemu odzysku ciepła ze spalin w Elektrociepłowni Żerań w Warszawie.

Orlen Termika – spółka z grupy Orlen – podpisała umowę z Bankiem Gospodarstwa Krajowego na preferencyjną pożyczkę w wysokości do 762,5 mln zł. Środki pochodzą z Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności i zostaną przeznaczone na budowę układu kondensacji spalin wraz z systemem pomp ciepła w Elektrociepłowni Żerań.

Jak podkreśla Orlen, projekt uznawany jest za jedną z kluczowych inwestycji w procesie modernizacji warszawskiej energetyki i element szerokiego planu dekarbonizacji zakładów spółki.

REKLAMA

– Dzięki pompom ciepła wykorzystamy energię, która dotychczas bezpowrotnie trafiała do atmosfery, a jednocześnie zmniejszymy wpływ pracy elektrociepłowni na środowisko – podkreśla Andrzej Gajewski, prezes zarządu Orlen Termika.

Ciepło ze spalin dla 35 tysięcy mieszkań

Nowa instalacja umożliwi odzysk niemal 145 MW mocy cieplnej ze spalin powstających w procesie produkcji energii w istniejących jednostkach wytwórczych: bloku gazowo-parowym oraz kotle gazowym.

Odzyskana energia zostanie przekazana do warszawskiego systemu ciepłowniczego, co pozwoli ogrzać około 35 tys. mieszkań bez konieczności zwiększania produkcji energii.

Jak wyjaśnia inwestor, technologia kondensacji spalin w połączeniu z pompami ciepła pozwala wykorzystać energię, która wcześniej była traktowana jako strata technologiczna. W praktyce oznacza to wyższą efektywność systemu oraz bardziej racjonalne gospodarowanie paliwami.

Wsparcie transformacji energetycznej

Bank Gospodarstwa Krajowego wskazuje, że inwestycja wpisuje się w strategiczny kierunek modernizacji polskiej energetyki i ciepłownictwa.

– Transformacja sektora energetycznego, zwłaszcza ciepłownictwa, jest jednym z największych wyzwań polskiej gospodarki i wymaga ambitnych planów oraz innowacyjnych rozwiązań. Dzisiejsza umowa jest przykładem, jak środki z Krajowego Planu Odbudowy mogą wspierać takie projekty – mówi Marta Postuła, pierwsza wiceprezes banku.

Jak dodaje wiceprezes BGK, inwestycja wyznacza nowy standard zrównoważonego rozwoju, pokazując, że wysokie standardy środowiskowe mogą iść w parze ze stabilnością konwencjonalnych źródeł energii.

Mniej węgla, mniej gazu, mniej emisji

Realizacja projektu przełoży się na wymierne efekty środowiskowe. Według szacunków Orlen Termika uruchomienie nowej instalacji pozwoli ograniczyć zużycie węgla o około 34 tys. ton rocznie, co oznacza spadek o niemal 16 proc. Jednocześnie zużycie gazu ziemnego powinno zmniejszyć się o około 33 mln m3, czyli o ponad 5,5 proc. W efekcie emisja CO2 powinna spaść o około 137 tys. ton rocznie, co oznacza redukcję o ponad 8 proc.

REKLAMA

Dodatkowym efektem będzie ograniczenie emisji innych substancji wpływających na jakość powietrza w Warszawie.

Podobne rozwiązanie spółka wdrożyła już w ubiegłym roku w Elektrociepłowni Siekierki. System odzysku ciepła ze spalin przy kotle biomasowym pozwala tam odzyskać ponad 20 MW mocy cieplnej, która wcześniej była tracona do atmosfery.

Polskie firmy zainteresowane inwestycją

Postępowanie zakupowe dotyczące wyboru wykonawcy rozpoczęło się w październiku 2025 r. W pierwszym etapie zgłosiło się sześć firm.

– Cieszymy się, że wśród oferentów znalazły się zarówno kluczowe polskie firmy budowlano-inżynieryjne, jak i przedsiębiorstwa realizujące ważne inwestycje w kraju. To pokazuje, że możemy realizować strategiczne projekty, jednocześnie budując wartość polskiej gospodarki – podkreśla prezes Gajewski.

W kolejnym etapie planowane są rozmowy techniczne z oferentami, a następnie analiza ofert handlowych przygotowanych na podstawie wypracowanego wariantu technologicznego.

Warszawskie elektrociepłownie bez węgla do 2035 r.

Budowa instalacji odzysku ciepła na Żeraniu jest elementem największego w historii programu modernizacji warszawskich elektrociepłowni. Jego realizacja rozpoczęła się w 2021 r. uruchomieniem bloku gazowo-parowego oraz dwóch szczytowych kotłowni gazowych.

Orlen Termika planuje także – we współpracy z warszawskim MPWiK – budowę systemu pomp ciepła wykorzystujących energię ze ścieków.

Do 2030 r. moc cieplna instalacji pomp ciepła ma osiągnąć około 182 MW, a po dalszej rozbudowie – w perspektywie 2034 r. – wzrosnąć do blisko 250 MW. Dzięki temu do 2035 r. spółka chce całkowicie odejść od spalania węgla i wycofać wszystkie jednostki wytwórcze oparte na tym paliwie. Nowa inwestycja na Żeraniu ma być jednym z kluczowych kroków na tej drodze.