Energa-Operator szuka dostawców usług elastyczności
Właściciele odnawialnych źródeł energii uzyskają szansę na dodatkowe źródło przychodów. Operator sieci dystrybucyjnej z północnej Polski uruchamia postępowanie, w którym chce zakontraktować dostawy usług elastyczności. Mają one pomóc operatorowi w lepszym zarządzaniu siecią i ograniczeniu skali wyłączeń OZE.
Usługi zwiększające elastyczność sieci polegają na czasowej modyfikacji poboru lub generacji energii czynnej przez ich dostawców – wytwórców energii, przedsiębiorstwa, magazyny energii oraz agregatorów – na polecenie operatora systemu dystrybucyjnego. Działania te pozwalają operatorom lokalnie odciążyć sieć i utrzymać jej bezpieczną pracę w okresach wysokiej generacji energii z odnawialnych źródeł oraz ograniczonego zapotrzebowania.
Energa-Operator podkreśla, że znaczenie rozwiązań umożliwiających na zarządzanie siecią w sytuacji rosnących wahań generacji – takich jak usługi elastyczności – rośnie wraz z dynamicznym przyrostem mocy OZE. W ramach zakontraktowanych usług elastyczności Energa‑Operator będzie odpłatnie pozyskiwać od wybranych podmiotów możliwość zwiększania lub zmniejszania produkcji energii oraz jej zużycia – w odpowiedzi na bieżące potrzeby sieci dystrbucyjnej.
Pomorze potrzebuje elastyczności. Kaszuby krytycznym obszarem
Na Pomorzu, gdzie swoją siecią zarządza Energa-Operator, produkcja energii odnawialnej nawet kilkukrotnie przewyższa lokalne jej zużycie, co w określonych warunkach prowadzi do problemów napięciowych w sieci dystrybucyjnej. Dlatego Energa‑Operator rozpoczyna zakup usług elastyczności właśnie w tym regionie.
Postępowanie zakupowe pozwoli Energa-Operator pozyskać lokalne usługi zwiększające elastyczność sieci, które szybko i skuteczne ograniczą problemy napięciowe w sieci dystrybucyjnej na Kaszubach. Działania te obejmują w szczególności możliwość czasowego ograniczenia generacji energii, zwiększenia jej poboru lub wsparcia sieci mocą bierną.
Postępowanie jest skierowane przede wszystkim do dostawców mogących zaoferować usługi elastyczności w okolicach miejscowości Węsiory na Kaszubach, zasilanych z głównego punktu zasilania (GPZ) Sierakowice ciągiem średniego napięcia (SN) GPZ Sierakowice – linia SN Węsiory. Do sieci przyłączone są tam m.in. trzy duże farmy fotowoltaiczne oraz duży odbiorca energii, którzy mogą potencjalnie świadczyć usługi elastyczności na rzecz operatora.
Jak podkreśla operator sieci dystrybucyjnej z grupy Energa obszar wokół Węsior został wytypowany na podstawie szczegółowych analiz technicznych, które wykazały okresowe przekroczenia dopuszczalnych poziomów napięcia w godzinach wysokiej produkcji energii z instalacji fotowoltaicznych.
Zastosowanie usług elastyczności pozwala reagować precyzyjnie – tylko w momentach, gdy występuje problem – bez konieczności trwałego ograniczania pracy źródeł ani ingerencji w ciągłość dostaw energii. Wykorzystując usługi regulacji napięcia poprzez oddziaływanie na poziom mocy biernej oddawanej lub pobieranej przez źródło, możliwie będzie rozwiązywanie problemów napięciowych bez konieczności wpływania na bilans Krajowego Systemu Elektroenergetycznego (KSE).
Analizy techniczno‑ekonomiczne przeprowadzone przez ekspertów Energa-Operator potwierdziły, że zakup usług elastyczności może być rozwiązaniem szybszym i mniej kapitałochłonnym niż tradycyjne inwestycje sieciowe, takie jak przebudowa linii średniego napięcia czy instalacja specjalistycznych urządzeń regulacyjnych.
Energa podkreśla, że usługi elastyczności mogą zostać wdrożone w krótkim czasie i zapewnić natychmiastowy efekt operacyjny, podczas gdy proces inwestycyjny w infrastrukturę sieciową jest wieloletni i obarczony dodatkowymi uzgodnieniami formalnymi.
Postępowanie uruchomione przez spółkę Energa-Operator ma charakter pilotażowy. Jego celem jest zweryfikowanie dostępności lokalnych zasobów elastyczności, a także zbadanie zainteresowania klientów udziałem w nowym modelu współpracy oraz przetestowanie usług zwiększających elastyczność sieci jako alternatywy lub uzupełnienia klasycznych rozwiązań inwestycyjnych.
Energa pionierem wśród krajowych OSD
Robert Świerzyński, prezes Energa‑Operator, podkreśla, że usługi elastyczności to narzędzie, które jest już obecnie wykorzystywane przez kierowaną przez niego spółkę, aby zwiększać bezpieczeństwo dostaw, integrować rosnący wolumen OZE i wzmacniać odporność sieci dystrybucyjnej.
Choć rynek usług elastyczności w Polsce wciąż raczkuje, Energa‑Operator nie jest w tym obszarze nowicjuszem. Za nami pierwsze mocne kroki, oparte na wieloletnich inwestycjach w infrastrukturę, analitykę sieciową i współpracę z klientami. Dzięki temu elastyczność nie jest dla nas koncepcją teoretyczną
– komentuje Robert Świerczyński, prezes Energa‑Operator.
Nie tylko usługi elastyczności. Jak na wyzwania reaguje Energa-Operator?
Aby przyspieszyć rozwój elastyczności po stronie popytu i ułatwić klientom reagowanie na sygnały systemowe, Energa‑Operator wcześniej wdrożyła już szereg rozwiązań, w tym:
- usługę Interwencyjnej Dostawy Mocy Czynnej (IDC), umożliwiającą czasowe zwiększenie poboru energii ponad moc umowną w okresach wysokiej generacji z OZE, bez naliczania dodatkowych opłat,
- nowe taryfy dystrybucyjne dla klientów korzystających z cen dynamicznych, obniżające koszty dystrybucji i wzmacniające motywację do aktywnego zarządzania zużyciem,
- bezpłatny dostęp do danych pomiarowych, w tym w 15‑minutowych interwałach, pozwalający lepiej dopasować profil zużycia do bieżącej produkcji energii, np. z instalacji PV.
Równolegle spółka od lat rozwija rozwiązania techniczne zwiększające elastyczność i odporność systemu dystrybucyjnego – od modernizacji infrastruktury i regulacji napięcia w sieci niskiego napięcia, po projektowane rozwiązania dla sieci SN, a także praktyki operacyjne centralnej oraz regionalnych dyspozycji mocy (CDM/RDM) oparte na sterowaniu mocą bierną źródeł wytwórczych.
Energa-Operator zapewnia, że dzięki tym działaniom jest w stanie rozwiązywać lokalne problemy napięciowe, ograniczając konieczność wyłączania generacji OZE.
Nasze doświadczenia operacyjne – w tym zarządzanie napięciem, praca z dużym wolumenem OZE oraz rozwinięte narzędzia i procesy – były budowane z myślą o skoordynowanym rynku elastyczności. Wchodzimy w ten etap z realnym doświadczeniem projektowym i sprawdzonymi rozwiązaniami, a nie tylko z koncepcją
– informuje Michał Roman, dyrektor Departamentu Majątku Sieciowego w Energa‑Operator.
Pająk, redaktor Gramwzielone.pl
piotr.pajak@gramwzielone.pl
© Materiał chroniony prawem autorskim. Wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy E-Magazyny Sp. z o.o.
