Co zmieni się w programie Czyste Powietrze? Znamy szczegóły
Od lipca 2026 r. w programie Czyste Powietrze zaczną obowiązywać nowe zasady. Informacje o zmianach, terminie ich wejścia w życie oraz konsekwencjach dla beneficjentów przedstawili przedstawiciele Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej podczas konferencji prasowej.
Narodowy Fundusz ogłosił 13 lipca zmiany w nowej odsłonie programu Czyste Powietrze, które wejdą w życie 20 lipca 2026 r. Jest to odpowiedź na konsultacje, w których zgłoszono ponad 1,3 tys. uwag na temat funkcjonowania programu. Fundusz uwzględnił część z nich modyfikując dotychczasowe zasady. Co zmieniono?
Zmiany
NFOŚiGW skrócił czas posiadania nieruchomości wymagany do uzyskania dofinansowania. Zamiast trzech lat, od 20 lipca będzie to rok. Tym samym osoby, które niedawno kupiły lub przejęły nieruchomość, mogą szybciej zacząć termomodernizację budynku.
Podwyższeniu uległa kwota dotacji na niektóre prace termomodernizacyjne: ocieplenie przegród, stolarkę okienną, drzwiową oraz bramy garażowe. Nie zmienił się natomiast łączny limit dotacji na termomodernizację. Kwoty na poszczególne prace wzrosły o 10 proc.
Fundusz rozszerzy katalog osób uprawnionych do trwałego odłączenia starego źródła ciepła o osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane, a nie tylko uprawnienia kominiarskie, jak dotychczas. Nowe rozwiązanie zwiększy liczbę osób, które mogą formalnie potwierdzić wykonanie prac.
Wydłużeniu uległ również czas, jaki beneficjent ma na zakończenie przedsięwzięcia po otrzymaniu zaliczki – z 120 do 180 dni. Wniosek będzie można przygotować z konta indywidualnego również przy najwyższym poziomie dotacji i z prefinansowaniem. Obecnie taką możliwość mają tylko operatorzy.
Od 2027 r. nie będzie można dofinansować ogrzewania elektrycznego innego niż pompy ciepła. Kluczowa będzie data wystawienia faktury zaliczkowej.
To nie koniec zmian. Trwają konsultacje z gminami dotyczące bonu na audyt, który ułatwi sfinansowanie audytu niezbędnego do uzyskania dofinansowania.
Robert Gajda, zastępca prezesa NFOŚiGW, wyjaśnił, że napłynęła duża liczba zapytań dotyczących bonu audytowego, dlatego fundusz postanowił przedłużyć konsultacje, aby dopracować przepisy.
Nieprawidłowości wokół programu
10 czerwca 2026 r. Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej zweryfikowało wydatki dotyczące Czystego Powietrza, przekazane przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska między 23 kwietnia a 15 maja.
– Weryfikacja wykazała, że zdarzyły się przypadki niewyłączenia wydatków objętych toczącymi się śledztwami indywidualnymi prowadzonymi przez różne organy dochodzeniowo-śledcze – napisano w obwieszczeniu MFiPR.
Tym samym resort funduszy i polityki regionalnej nie mógł przekazać wydatków do Komisji Europejskiej. W przypadku wykrycia nieprawidłowości komisja mogłaby wstrzymać refundację nie tylko za program. ale i inne wydatki przekazane w jednym pakiecie, których łączna kwota wynosiła 3,5 mld zł. Wydatki dotyczył m.in. komunikacji (drogi, koleje, metro), gospodarki wodno-ściekowej i opieki zdrowotnej.
Prokuratura Europejska poinformowała MFiPR o prowadzeniu śledztwa o charakterze systemowym, dotyczącym niedopełnienia obowiązków przez funkcjonariuszy publicznych NFOŚiGW i MKiŚ „w związku z opracowaniem zasad funkcjonowania i wdrożenia kolejnych etapów programu Czyste Powietrze”. Śledztwo obejmuje okres od stycznia 2022 roku do lutego 2026 r.
Największy system wsparcia
Czyste Powietrze to największy system wsparcia modernizacji energetycznej budynków jednorodzinnych i jeden z kluczowych instrumentów transformacji sektora mieszkaniowego. Według danych z końca maja 2026 r. złożona ponad 1,1 mln wniosków oraz zakończono 625 tys. inwestycji.
Główny cel programu to poprawa jakości powietrza i zmniejszenie kosztów ogrzewania. Wspiera wymianę nieefektywnych źródeł ciepła i zwiększa efektywność energetyczną modernizowanych domów.
Marcin Karwowski, redaktor Gramwzielone.pl
marcin.karwowski@gramwzielone.pl
© Materiał chroniony prawem autorskim. Wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy E-Magazyny Sp. z o.o.