Praca wyspowa, cyberbezpieczeństwo i EMS. Co musi mieć magazyn energii, aby dostać dotację z PME?

Za kilka dni rusza program Przydomowe Magazyny Energii, w którym można dostać dotację na domowy magazyn energii. Osoby zainteresowane dofinansowaniem powinny zwrócić uwagę na kilka wymaganych funkcjonalności. Brak którejkolwiek z nich może przekreślić szansę na dotację, a w grę wchodzi nawet 16 tys. zł.

We wtorek 20 października Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) rozpoczyna nabór wniosków w ogólnopolskim programie Przydomowe Magazyny Energii cz. 2. Będzie w nim można dostać dotację na domowy magazyn energii elektrycznej i magazyn ciepła, a w przypadku magazynu energii – także na falownik hybrydowy. Łącznie na jeden punkt poboru energii można otrzymać nawet 19 tys. zł dofinansowania.

O dofinansowanie mogą ubiegać się prosumenci, którzy mają mikroinstalację OZE przyłączoną do sieci elektroenergetycznej, zarówno rozliczający się w net-meteringu, jak i w net-billingu.

REKLAMA

REKLAMA

Zgodnie z założeniami programu magazyn energii elektrycznej to urządzenie lub zespół urządzeń przechowujących energię w postaci elektrochemicznej, a następnie zamieniających ją z powrotem w prąd stały oddawany do falownika.

Dotacja na magazyn energii elektrycznej wyniesie maksymalnie 8 tys. zł dla prosumentów w net-meteringu lub 16 tys. zł dla prosumentów w net-billingu. Koszt zakupu i montażu magazynu, bez falownika i EMS, nie może przekroczyć 3000 zł za 1 kWh pojemności.

Dotacje mogą objąć magazyny energii o pojemności co najmniej 10 kWh, zakupione i zgłoszone do operatora od 1 listopada 2025 r. Pojemność magazynu w Wh musi być przy tym co najmniej dwukrotnie większa od mocy instalacji fotowoltaicznej w Wp.

Bez tych funkcji nie będzie dotacji z Przydomowych Magazynów Energii

Magazyn energii musi być trwale zamontowany pod adresem, pod którym działa mikroinstalacja OZE. Z dofinansowania wykluczone są magazyny mobilne oraz akumulatory składane samodzielnie lub nieposiadające wymaganych certyfikatów bezpieczeństwa.

Urządzenia muszą być nowe, wyprodukowane w ciągu 24 miesięcy przed montażem. Dofinansowanie nie zostanie przyznane, jeśli którekolwiek urządzenie zostanie kupione jako używane lub bez faktury albo rachunku.

To jednak nie jedyne wymagania, które muszą spełnić prosumenci, aby ich magazyny energii zostały objęte dofinansowaniem z programu Przydomowe Magazyny Energii cz. 2. Jakie funkcjonalności magazynu energii są niezbędne?

Praca wyspowa

System magazynowania energii musi umożliwiać pracę wyspową, czyli zasilanie domu podczas chwilowej lub lokalnej awarii sieci. Tę funkcję trzeba wykazać w protokole odbioru, a informacja o niej powinna znaleźć się w karcie katalogowej lub innym dokumencie producenta.

O systemie magazynowania energii zapewniającym funkcję backupu warto jednak pomyśleć niezależnie od tego, czy planujemy uzyskanie dotacji z Przydomowych Magazynów Energii. Ta funkcja zapewni nam zasilanie i bezpieczeństwo energetyczne w sytuacji przerw w zasilaniu z sieci.

REKLAMA

REKLAMA

REKLAMA

System EMS – co nim jest?

Instalacja magazynowania energii objęta dofinansowaniem musi mieć funkcję zarządzania energią (Energy Management System, EMS). Pozwala ona zarządzać przepływem energii między instalacją OZE, magazynem energii, magazynem ciepła i urządzeniami w domu. EMS musi co najmniej sterować ładowaniem i rozładowaniem magazynu w oparciu o profile czasowe.

Funkcję EMS w systemie magazynowania energii objętym dotacją z Przydomowych Magazynów Energii może zapewniać:

• falownik hybrydowy z wbudowaną funkcją zarządzania energią,
• moduł sterujący magazynem energii,
• zewnętrzny system zarządzania energią (EMS).

NFOŚiGW zaznacza, że program dopuszcza również inne rozwiązania. Systemem EMS nie będzie jednak prosty sterownik ani aplikacja do wizualizacji, która nie podejmuje decyzji i nie analizuje danych kluczowych dla efektywnej pracy domowego systemu energetycznego.

Kiedy EMS i falownik muszą spełnić wymogi cyberbezpieczeństwa?

Z funkcją EMS wiąże się kolejne wymaganie – dotyczące cyberbezpieczeństwa. To zagadnienie staje się coraz ważniejsze w europejskiej energetyce, dlatego wymagania w tym zakresie uwzględniono w programie Przydomowe Magazyny Energii cz. 2.

Narodowy Fundusz wyjaśnia, że zewnętrzny EMS, który spełnia wymagania i pełni funkcję nadrzędną, zostanie zaakceptowany, a falownik musi być z nim kompatybilny.

Jeżeli falownik jest sterowany przez EMS przewodowo, nie musi spełniać wymagań cyberbezpieczeństwa. Jeśli jednak urządzenia łączą się bezprzewodowo albo falownik jest podłączony do sieci bezprzewodowej, wymagania muszą spełniać oba urządzenia.

NFOŚiGW zastrzega, że co do zasady wymagania cyberbezpieczeństwa dotyczą rozwiązania pełniącego funkcję EMS, ale falownik nie może być słabym ogniwem całego systemu. Jeśli za zarządzanie energią odpowiada zewnętrzny EMS, to on powinien spełniać wymagania wynikające z następujących regulacji:

• dyrektywy NIS2 dotyczącej cyberbezpieczeństwa,
• rozporządzenia w sprawie cyberbezpieczeństwa produktów cyfrowych (Cyber Resilience Act, CRA),
• aktu delegowanego do dyrektywy w sprawie urządzeń radiowych (RED DA),
• europejskiej normy cyberbezpieczeństwa dla urządzeń IoT (ETSI EN 303 645).

Jeśli falownik komunikuje się z EMS, ma interfejsy sieciowe lub funkcje zdalnego dostępu, również on nie może stwarzać zagrożenia dla bezpieczeństwa systemu. Takie podejście wynika z ogólnych założeń regulacji dotyczących cyberbezpieczeństwa urządzeń energetycznych.