Po reformie czas na kolejne ułatwienia. Czyste Powietrze odpowiada na doświadczenia pierwszego roku
Od 20 lipca obowiązuje kolejny pakiet zmian w programie Czyste Powietrze. Nie zmienia on fundamentów reformy wdrożonej w 2025 r., ale ułatwia dostęp do wsparcia, upraszcza realizację inwestycji i zwiększa elastyczność programu. To odpowiedź na doświadczenia po pierwszym roku funkcjonowania nowych zasad oraz postulaty zgłaszane przez samorządy, branżę i beneficjentów.
Reforma programu Czyste Powietrze, która weszła w życie 31 marca 2025 r., była największą zmianą od początku jego funkcjonowania. Wprowadziła m.in. obowiązkowy audyt energetyczny przed inwestycją, świadectwo charakterystyki energetycznej po jej zakończeniu, a także system operatorów. Celem było nie tylko ograniczenie nadużyć, ale także zwiększenie efektywności energetycznej modernizowanych budynków.
Reforma pozostaje fundamentem programu
Zmiany obowiązujące od 20 lipca nie odchodzą od tego kierunku. Przeciwnie – utrzymują wszystkie najważniejsze elementy reformy i ją poszerzają.
Jedną z najważniejszych nowości jest rozszerzenie katalogu wyjątków od zasady posiadania nieruchomości przez co najmniej trzy lata. Program obejmuje teraz także właścicieli i współwłaścicieli nieruchomości nabytych w drodze zasiedzenia. W wybranych przypadkach wymagany okres własności skrócono do jednego roku – dotyczy to osób posiadających minimum 50 proc. udziałów nabytych w drodze zakupu lub od rodziców, dziadków bądź innych wstępnych w drodze darowizny albo umowy dożywocia. To rozwiązanie otwiera program na kolejną grupę właścicieli np. starszych budynków wymagających termomodernizacji.
Więcej elastyczności dla inwestorów
Pakiet zmian obejmuje również rozwiązania, które mają ułatwić realizację inwestycji. O 10 proc. wzrosły maksymalne jednostkowe kwoty dotacji na wybrane prace termomodernizacyjne, m.in. ocieplenie ścian oraz wymianę okien i drzwi. To odpowiedź na rosnące koszty materiałów budowlanych i robocizny.
Beneficjenci korzystający z prefinansowania zyskali też więcej czasu na realizację prac w ramach zaliczki – termin wydłużono ze 120 do 180 dni.
Uproszczono również część wymagań dotyczących dokumentacji technicznej. Potwierdzenie trwałego odłączenia starego źródła ciepła oraz dostosowania przewodów kominowych mogą obecnie wystawiać także osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane, a nie wyłącznie mistrzowie kominiarscy. Zmiany mają ograniczyć formalności i usprawnić realizację inwestycji bez obniżania wymagań dotyczących jakości wykonania.
Od 2027 r. bez wsparcia dla ogrzewania elektrycznego
Program konsekwentnie wzmacnia także nacisk na efektywność energetyczną. Od 2027 r. wsparcie nie będzie obejmować ogrzewania elektrycznego innego niż pompy ciepła. To kolejny sygnał, że środki publiczne mają być kierowane przede wszystkim na rozwiązania zapewniające największy efekt energetyczny i środowiskowy.
Skala programu pokazuje jego znaczenie dla rynku termomodernizacji. Do tej pory podpisano już ponad 974 tys. umów o dofinansowanie, do beneficjentów trafiło około 22 mld zł, a dzięki zrealizowanym inwestycjom zlikwidowano ponad 603 tys. nieefektywnych źródeł ciepła. Po reformie z 2025 r. program nie zmienia kierunku, lecz jego dalsze dostosowywanie do doświadczeń z wdrażania reformy oraz potrzeb rynku i beneficjentów.
Szczegóły naboru od 20 lipca: czystepowietrze.gov.pl
NFOŚiGW – materiał sponsorowany
