Deklaracja właściwości użytkowych a fotowoltaika. Jest stanowisko GUNB
Główny Urząd Nadzoru Budowlanego (GUNB) wyjaśnia, że producenci systemów fotowoltaicznych oraz ich podstawowych komponentów nie mają obowiązku sporządzania deklaracji właściwości użytkowych (DWU) ani krajowych deklaracji właściwości użytkowych. Wynika to z faktu, że tego typu wyroby nie są objęte przepisami dotyczącymi wyrobów budowlanych. Wyjątkiem są kolektory słoneczne.
Urząd jednoznacznie stwierdził, że producenci systemów fotowoltaicznych ani ich elementów składowych nie mają ani obowiązku, ani prawnej możliwości sporządzania deklaracji właściwości użytkowych (DWU) lub krajowych deklaracji właściwości użytkowych (KDWU).
Czym są DWU?
Przypomnijmy, że każdy producent wyrobu budowlanego ma obowiązek sporządzenia deklaracji właściwości użytkowych oraz oznakowania produktu znakiem CE. Dokument ten potwierdza właściwości użytkowe wyrobu w odniesieniu do jego zasadniczych charakterystyk, zgodnie z odpowiednimi zharmonizowanymi specyfikacjami technicznymi, i opiera się na dokumentacji technicznej obejmującej m.in. system oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych.
Zakres i formę deklaracji określa rozporządzenie nr 305/2011, w tym załącznik III, który wskazuje m.in. obowiązek podania danych producenta oraz – w przypadku wyrobów objętych europejską oceną techniczną – informacji o europejskim dokumencie oceny i tej ocenie, przy czym dane producenta w deklaracji muszą być zgodne z tymi wskazanymi w dokumentacji technicznej.
Dlaczego przepisy o wyrobach budowlanych nie obejmują PV?
Podstawa prawna jest tu precyzyjna. Obowiązek sporządzenia deklaracji właściwości użytkowych wynika z rozporządzenia (UE) 2024/3110 i dotyczy wyłącznie wyrobów budowlanych objętych normami zharmonizowanymi lub europejską oceną techniczną (EOT). Systemy fotowoltaiczne, moduły, falowniki, okablowanie, złączki, zabezpieczenia elektryczne, magazyny energii ani regulatory ładowania nie zostały objęte żadną z tych norm ani dokumentów oceny technicznej opublikowanych do 8 stycznia 2026 r.
Podobnie wygląda sytuacja z krajową deklaracją właściwości użytkowych – systemy i zestawy fotowoltaiczne nie zostały uwzględnione w załączniku nr 1 do rozporządzenia ówczesnego Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 17 listopada 2016 r., co wyklucza możliwość sporządzenia również tego dokumentu.
Fotowoltaika a kolektory słoneczne. Tu jest różnica
GUNB zwraca uwagę na istotną różnicę, która w praktyce bywa źródłem nieporozumień. Wyroby i urządzenia przeznaczone do wytwarzania energii elektrycznej – w tym moduły fotowoltaiczne – nie są i nigdy nie były objęte przepisami o wyrobach budowlanych. Inaczej jest w przypadku kolektorów słonecznych i systemów do ogrzewania słonecznego, które zostały wprost wymienione w załączniku nr 1 do wspomnianego rozporządzenia i podlegają krajowej deklaracji właściwości użytkowych.
Rozróżnienie jest więc funkcjonalne – instalacja służąca do produkcji prądu znajduje się poza przepisami budowlanymi. Z kolei instalacja służąca do ogrzewania – już w ich zakresie.
Interpretacja GUNB opiera się na kilku aktach prawnych. Kluczowe to ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1213), rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 305/2011 ustanawiające zharmonizowane warunki wprowadzania do obrotu wyrobów budowlanych oraz rozporządzenie (UE) 2024/3110 z dnia 27 listopada 2024 r., które zastąpiło wcześniejsze regulacje w tym zakresie.
Wymogi wobec fotowoltaiki
Dla sektora fotowoltaicznego, który dynamicznie rośnie zarówno w segmencie prosumenckim, jak i wielkoskalowym, jasne wytyczne dotyczące wymogów formalnych mają praktyczne znaczenie operacyjne. Brak obowiązku sporządzania DWU i KDWU dla systemów PV upraszcza proces wprowadzania produktów na rynek, choć nie zwalnia producentów z obowiązków wynikających z innych przepisów – m.in. dotyczących bezpieczeństwa elektrycznego czy kompatybilności elektromagnetycznej, regulowanych odrębnymi dyrektywami unijnymi.
Co z wiatrakami?
Podobna interpretację wydał GUNB wydał wobec producentów komponentów wiatrowych. W 2024 r. informowaliśmy, że producent turbin wiatrowych i ich wież nie ma obowiązku sporządzenia deklaracji właściwości użytkowych ani krajowej deklaracji właściwości użytkowych.
Patrycja Rapacka, redaktor Gramwzielone.pl
patrycja.rapacka@gramwzielone.pl
© Materiał chroniony prawem autorskim. Wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy E-Magazyny Sp. z o.o.