Pierwszy taki projekt w Polsce. Magazyn energii w skali giga
Projekt ogromnego bateryjnego magazynu energii w Tursku Wielkim w województwie świętokrzyskim osiągnął etap gotowości do budowy i właśnie zmienił właściciela.
W Polsce trwają zaawansowane prace przynajmniej nad kilkoma ogromnymi bateryjnymi magazynami energii (ang. Battery Energy Storage System, BESS). Włączenie ich do krajowego systemu elektroenergetycznego istotnie zwiększy jego bezpieczeństwo i zapewni elastyczność w warunkach ewolucji miksu energetycznego w kierunku większego udziału niesterowalnych źródeł – elektrowni wiatrowych i fotowoltaicznych.
Jeden z największych tego typy projektów jest rozwijany w Tursku Wielkim w gminie Osiek w województwie świętokrzyskim. Inwestycja jest już na zaawansowanym etapie i właśnie osiągnęła status gotowości do budowy (RtB). Po uruchomieniu powinien to być pierwszy w Polsce bateryjny magazyn energii o pojemności wynoszącej przynajmniej 1 GWh. Magazyn w Tursku Wielkim będzie miał moc 250 MW, co w zestawieniu z planowaną pojemnością oznacza, że będzie mógł pracować z pełną mocą w czasie czterech godzin.
Projekt trafi do portfela Engie
Projekt magazynu energii w Tursku Wielkim właśnie zmienił właściciela. Dotychczas był rozwijany przez grupę R.Power – największego, prywatnego polskiego dewelopera elektrowni fotowoltaicznych i magazynów energii. Nowym właścicielem projektu jest spółka Engie Polska związana z francuskim koncernem energetycznym – Engie.
Obecnie R.Power posiada portfel projektów OZE i BESS o mocy 1,4 GW, które już pracują lub znajdują się na etapie budowy. Strategia wzrostu polskiej firmy koncentruje się na rozbudowie portfela projektów magazynowania energii, zarówno samodzielnych, jak i hybrydowych – współpracujących z instalacjami OZE. Spółka rozwija projekty o mocy ponad 10 GW z zabezpieczonym dostępem do sieci na sześciu europejskich rynkach: w Polsce, Rumunii, Niemczech, Włoszech, Portugalii i Hiszpanii.
Engie to jeden z największych europejskich koncernów energetycznych, który od lat działa także na polskim rynku, inwestując między innymi w OZE, Każdego roku francuska grupa inwestuje średnio 12 mld euro (51 mld zł), aby przyspieszyć transformację energetyczną i osiągnąć cel zerowej emisji dwutlenku węgla (CO2) netto do 2045 r. Obroty grupy w zeszłym roku wyniosły 71,9 mld euro (308 mld zł).
Strategiczna inwestycja dla południowo-wschodniej Polski
Engie podkreśla strategiczną lokalizację inwestycji w Tursku Wielkim. Magazyn energii zostanie podłączony bezpośrednio do stacji elektroenergetycznej Połaniec, która odgrywa kluczową rolę w architekturze przesyłowej południowo-wschodniej Polski. Inwestor zaznacza, że obecność wielkoskalowej instalacji bateryjnej w tak istotnym punkcie sieciowym pozwoli na efektywne zarządzanie przepływami mocy oraz realnie odciąży infrastrukturę przesyłową w regionie.
Arbitraż i rynek mocy
Jak będzie wykorzystywany magazyn energii w Turski Wielkim? Engie informuje, że ogromny BESS pozwoli przede wszystkim na arbitraż czasowy, czyli pobieranie nadwyżek energii w okresach szczytowej generacji i oddawanie jej do sieci w godzinach najwyższego zapotrzebowania. Magazyn będzie zarabiać na różnicy cen na rynku spotowym, które maleją w czasie nadpodaży energii i rosną, gdy w systemie energetycznym zwiększa się na nią zapotrzebowanie.
Magazyn energii w Tursku Wielkim będzie zarabiać także na świadczeniu usług na rynku mocy. R.Power zabezpieczył dla tego projektu kontrakt mocowy w aukcji przeprowadzonej w grudniu 2024 t. przez Polskie Sieci Elektroenergetyczne (PSE). Wieloletnie gwarancje przychodów z rynku mocy są obecnie podstawą dla modeli finansowych wielkoskalowych projektów BESS w Polsce. Inne potencjalne źródła przychodów – obok kontraktu mocowego i arbitrażu – to świadczenie usług pomagających stabilizować sieć elektroenergetyczną.
Engie podkreśla, że obecnie polski system elektroenergetyczny regularnie mierzy się ze zjawiskiem nadpodaży generacji ze źródeł odnawialnych, co skutkuje koniecznością stosowania nierynkowych redukcji mocy – w czasie dobrych warunków nasłonecznienia wyłączane są farmy fotowoltaiczne, a gdy mocno wieje – redukcjom podlegają farmy wiatrowe. Wielkoskalowe magazyny bateryjne są głównym technologicznym remedium na to zjawisko.
Piotr Rogóż, Country Manager Engie Polska, podkreśla, że wielkoskalowe magazyny energii to fundament dla budowy elastycznego systemu elektroenergetycznego. – Inwestycja pozwoli nam w przyszłości na jeszcze sprawniejsze zarządzanie naszymi własnymi aktywami wytwórczymi oraz portfelem handlowym, a zarazem dostarczy operatorowi realne narzędzia do stabilizacji sieci – mówi przedstawiciel Engie Polska.
W Polsce trwa budowa wielkich magazynów energii
Zgodnie z harmonogramem podanym przez Engie, rozpoczęcie prac budowlanych przy magazynie energii w Tursku Wielkim przewidywane jest na początek 2027 r., a oddanie instalacji do eksploatacji ma nastąpić w czwartym kwartale 2028 r. Wówczas powinien to być największy magazyn energii w polskim systemie elektroenergetycznym – i jednocześnie jeden z największych w Europie.
W naszym kraju trwa budowa także innych wielkoskalowych magazynów energii. Najbardziej zaawansowana jest realizacja projektu w Nowej Wsi Ełckiej. Ta inwestycja jest rozwijana przez grupę Greenvolt i zakłada uruchomienie magazynu energii o mocy 200 MW i pojemności 800 MWh. Na jakim etapie jest ten projekt? Więcej w artykule: Polska ma największy magazyn energii w Europie. BESS Ełk podłączony do sieci
Piotr Pająk
piotr.pajak@gramwzielone.pl
© Materiał chroniony prawem autorskim. Wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy E-Magazyny.pl Sp. z o.o.
