Od morskich wiatraków po cyberzagrożenia. Najważniejsze wydarzenia tygodnia w OZE
Na Bałtyku stanęła ostatnia z 76 turbin Baltic Power. Tymczasem w Niemczech haker pokazał, jak niewiele brakowało, by kilkoma kliknięciami wyłączyć setki tysięcy falowników, a część inwestorów w Polsce liczy dni do terminu wyznaczonego przez Tauron. Do tego tuż za progiem start dotacji na magazyny energii, duże transakcje na rynku baterii, największa elektrownia PV w Europie rosnąca w Rumunii i spór o to, jak skutecznie walczyć z dezinformacją. Sporo się działo – przeczytaj podsumowanie najważniejszych informacji tygodnia z rynku OZE i energii.
Morze, wiatr i wojsko
Pierwsza polska morska farma wiatrowa jest już na finiszu. Orlen i Northland Power zakończyły montaż ostatniej, 76. turbiny Vestas o mocy 15 MW, co zamyka morską kampanię, w której uczestniczyło ok. 7 tys. osób i 110 jednostek pływających. Farma o mocy 1140 MW już oddaje energię do krajowej sieci, choć rozruch wciąż trwa – każda turbina musi przejść 240-godzinny test niezawodności. Po pełnym uruchomieniu ma produkować do 4 TWh rocznie, czyli ok. 3 proc. krajowego zapotrzebowania na prąd, a kolejna w kolejce, Baltica 2, ma ruszyć w IV kwartale 2027 roku. Czytaj więcej.
Za Baltic Power idą kolejne projekty. PGE chce jak najszybciej, potencjalnie jeszcze w tym roku, przywrócić morską farmę Baltica 3 o mocy ok. 1 GW na ścieżkę szybkiego rozwoju, a postępowania dla dostawców Tier 1 zaplanowano na 2027 rok. Czytaj więcej.
Dobra wiadomość także dla wiatraków na lądzie. Ministerstwo Obrony Narodowej zmieniło zasady korzystania z przestrzeni powietrznej w fragmentach sześciu tymczasowych stref wojskowych, dzięki czemu kilkanaście projektów o łącznej mocy blisko 1 GW znów ma szansę na realizację. Czytaj więcej.
Na rynku lądowych projektów wiatrowych ruch w interesie. Niemiecki deweloper sprzedał projekt farmy w południowo-zachodniej Polsce – w planach jest 21 turbin (ok. 153 MW), a po uruchomieniu będzie to jedna z największych lądowych farm wiatrowych w kraju. Czytaj więcej.
Własny projekt wiatrowy dokłada także Tauron – grupa kupuje projekt farmy wiatrowej, która ma powstać w północno-zachodniej Polsce. Czytaj więcej.
Tymczasem w Niemczech, tuż przy granicy z Polską, w Schipkau w Łużycach, wieża wiatrowa Gicon-Hohenwindturm osiągnęła docelową wysokość 365 metrów. Piasta turbiny znajduje się na wysokości 300 m, co według firmy Gicon czyni ją najwyższą turbiną wiatrową na świecie i drugą najwyższą budowlą w Niemczech. Czytaj więcej.
Wiatraki to także temat ochrony przyrody. Prof. Piotr Tryjanowski z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu przekonuje, że rozwój energetyki wiatrowej da się pogodzić z ochroną ptaków, jeśli o lokalizacji i technologii decydują rzetelne dane – pomóc mogą telemetria i czasowe wyłączanie turbin. Czytaj więcej.
Osobny tekst przybliża wyniki badań nad tym, jak często dochodzi do kolizji ptaków z morskimi turbinami – to ważny głos w dyskusji o wpływie offshore wind na środowisko. Czytaj więcej.
Cyberbezpieczeństwo i sieć
Niemcy otarły się o poważną awarię. Wystarczyła luka w chmurze, by haker uzyskał dostęp do falowników dużego chińskiego producenta – jak twierdzi, kilkoma kliknięciami mógł wyłączyć setki tysięcy instalacji w Niemczech i całej Europie, co mogło skończyć się blackoutem. To mocny argument w debacie o tym, jak bardzo od zabezpieczeń falowników zależy stabilność całego systemu. Czytaj więcej.
Zanim zdecydujesz o montażu falownika, warto sprawdzić jego papiery. Falownik to kluczowe urządzenie w instalacjach PV i magazynach energii, dlatego obok specyfikacji należy zwrócić uwagę na wymagane certyfikaty – sprawdzisz je w wykazie prowadzonym przez PTPiREE. Czytaj więcej.
Falowniki mogą jednak robić dla sieci coś więcej niż tylko oddawać energię. Niedawny test pokazał, że falowniki fotowoltaiczne stabilizowały sieć w nocy – fotowoltaika może więc wspierać system elektroenergetyczny także po zmroku, a nie chodzi tu o magazynowanie energii wytworzonej w ciągu dnia. Czytaj więcej.
Inwestorzy z projektami OZE powinni sprawdzić swoje terminy. Tauron Dystrybucja zaktualizował zasady przyłączania do sieci po kwietniowej nowelizacji Prawa energetycznego i w części zmienił wcześniejszą interpretację przepisów. Część inwestorów ma czas tylko do 30 października 2026 r. na uzupełnienie zaliczki lub wniesienie zabezpieczenia – inaczej mogą stracić warunki przyłączenia. Czytaj więcej.
Wyłączenia fotowoltaiki to dziś realne ryzyko biznesowe i prawne dla właścicieli farm. Tegoroczne polecenia operatora pokazują, dlaczego warto wcześniej sprawdzić, czy projekt zachowuje prawo do rekompensaty – bo nie zawsze jest to oczywiste. Czytaj więcej.
Magazyny energii – start dotacji i duże transakcje
Odliczanie trwa: program Przydomowe Magazyny Energii wystartuje 20 października, a z wnioskiem warto się pospieszyć. Czytaj więcej.
Redakcja zapytała też rząd, na ile wystarczy miliard złotych przeznaczony na program. Czytaj więcej.
Po raz pierwszy z dotacji skorzystają także starsi prosumenci rozliczający się w net-meteringu – dostaną jednak znacznie niższe wsparcie niż użytkownicy net-billingu. Artykuł zastanawia się, czy zmiana sposobu rozliczeń tylko po to, by sięgnąć po dotację do 16 tys. zł, naprawdę się opłaca. Czytaj więcej.
Przed złożeniem wniosku warto też zadbać o to, by instalacja była zgodna z prawem – na jakie przepisy uważać przy montażu przydomowego magazynu, tłumaczą prawnicy. Czytaj więcej.
A ile takich magazynów już działa? Redakcja zebrała najnowsze dane o liczbie magazynów energii w Polsce, w tym tych należących do prosumentów. Czytaj więcej.
Na dużą skalę widać postęp na budowach. Na terenie jednego z największych budowanych w Polsce magazynów energii zakończono dostawę i montaż wszystkich 64 kontenerów. Projekt o mocy 150 MW i pojemności 300 MWh ma zostać przyłączony do sieci w grudniu 2026 r. Czytaj więcej.
To też tydzień dużej transakcji: spółka związana z ukraińską grupą energetyczną DTEK sprzedaje dwa duże projekty magazynów energii w Trzebini i Kozienicach, które są na końcowym etapie rozwoju. To jedna z największych transakcji na polskim rynku magazynowania energii. Czytaj więcej.
Prosument i rachunki
Taryfy dynamiczne rozgaszczają się na polskim rynku. W rozmowie wideo Leszek Jastrzębski z zarządu spółki Pstryk tłumaczy, jak na nich zyskać i jaka czeka je przyszłość. Czytaj więcej.
Google chce pomóc stworzyć wirtualną elektrownię z domowych baterii i pomp ciepła – to kolejny krok w stronę tego, by rozproszone urządzenia prosumentów pracowały na rzecz sieci. Czytaj więcej.
Praktyczny poradnik dla właścicieli instalacji: artykuł porządkuje wątpliwości dotyczące tego, jak rozliczać VAT od energii z fotowoltaiki w systemie net-billingu. Czytaj więcej.
Przed podpisaniem umowy na instalację warto czytać drobny druk. Prezes UOKiK nałożył na wrocławską firmę instalującą m.in. fotowoltaikę, magazyny energii i pompy ciepła ponad 21 mln zł kary za stosowanie niedozwolonych postanowień w umowach z konsumentami, a urząd zawiadomił też prokuraturę. Czytaj więcej.
Dolnośląscy inwestorzy mogą jeszcze skorzystać z pożyczek na OZE: do dyspozycji jest blisko 27 mln zł, które wspierają m.in. fotowoltaikę i pompy ciepła, ale finansowanie będzie dostępne tylko do lutego. Czytaj więcej.
Fotowoltaika – technologie i duże projekty
Dotychczas miano największego projektu fotowoltaicznego w Europie należało do inwestycji realizowanej w Polsce. Teraz traci ona pozycję lidera na rzecz znacznie większego projektu: największa elektrownia PV w Europie powstaje w Rumunii, a plan właśnie uzyskał wsparcie 14 instytucji finansowych. Czytaj więcej.
Które ogniwa rządzą dziś rynkiem? PERC, który jeszcze kilka lat temu był standardem, został wyparty przez technologię TOPCon. Równolegle rozwijane są ogniwa HJT i różne odmiany Back Contact, a kolejny duży skok sprawności mogą przynieść tandemy perowskitowo-krzemowe. Czytaj więcej.
Właśnie takie ogniwa tandemowe Qcells polecą na Księżyc – próbki będą częścią eksperymentu na platformie SSTEF-1, która ma trafić na powierzchnię srebrnego globu w ramach trzeciej misji firmy Intuitive Machines, zaplanowanej na koniec 2026 roku. Czytaj więcej.
Polska technologia znów w grze: ML System uzyskał kolejny patent związany z fotowoltaiką zintegrowaną z budynkami. Tym razem chodzi o zestaw elementów do pokrycia dachowego z dachówki PV, wraz z systemem mocowania i uszczelnienia – rozwiązanie jest już oferowane na rynku. Czytaj więcej.
Fotowoltaika wychodzi też na wodę. Hiszpańska firma BlueNewables zakończyła w porcie w Walencji instalację demonstratora pływającej fotowoltaiki o mocy 1 MW. Projekt, wspierany przez koncern Naturgy, wszedł w fazę testów w rzeczywistych warunkach morskich. Czytaj więcej.
W Ostrołęce na terenie bazy Miejskiego Zakładu Komunikacji ma powstać instalacja fotowoltaiczna z bateryjnym magazynem energii, która będzie ładować autobusy elektryczne. Miasto ogłosiło przetarg, a wykonawca będzie miał dwa miesiące na realizację. Czytaj więcej.
Projekt OZE zlokalizowany na granicy Polski i Niemiec uzyskał unijny status – chodzi o instalację o mocy 180 MW. Czytaj więcej.
Onde, spółka rozwijająca projekty związane z OZE, sfinalizowała transakcję, która ma zwiększyć jej kompetencje w zakresie infrastruktury elektroenergetycznej – wartość może sięgnąć 48,3 mln zł. Czytaj więcej.
Ciekawy przykład z Zielonej Wyspy: Irlandia walczy z ubóstwem energetycznym i sfinansuje instalacje PV oraz magazyny energii. Czytaj więcej.
Atom, pieniądze i regulacje
Ile będzie kosztować prąd z małych reaktorów modułowych? Pierwsze szacunki dla BWRX-300 – technologii, którą mają wykorzystać także polskie SMR-y – wskazują na średnio ok. 95 euro/MWh dla pierwszych czterech jednostek budowanych w kanadyjskim Darlington. To wartość uśredniona, a szacunki wciąż są obarczone niepewnością. Czytaj więcej.
Atom coraz mocniej wiąże się ze sztuczną inteligencją. Kairos Power nawiązał współpracę z Samsung C&T przy budowie reaktora jądrowego dla Google, który ma zasilać centra danych AI i wykorzysta nowatorską technologię. Czytaj więcej.
Z analizy Forum Energii wynika, że w latach 2020–2025 Polska zakontraktowała z funduszy unijnych ok. 135 mld zł na transformację energetyczną – blisko jedną trzecią z 424 mld zł umów podpisanych w tym czasie w analizowanych funduszach. Pytanie, czy te pieniądze zostały dobrze wykorzystane. Czytaj więcej.
Dzień wystarczył, by rozeszła się cała pula. Budżet trzeciego naboru programu Energia dla wsi – 400 mln zł – został wyczerpany, jak poinformował 2 października NFOŚiGW. Nabór ruszył 1 października i miał potrwać do 31 stycznia 2027 r. Jeden beneficjent mógł otrzymać do 20 mln zł dotacji i 25 mln zł pożyczki, więc pieniądze mogły się skończyć już po kilkudziesięciu dużych wnioskach. Czytaj więcej.
Rolnicy i spółdzielnie energetyczne mają jednak w październiku do wzięcia więcej – ARiMR i NFOŚiGW otwierają dwa nabory, z których można sfinansować własne źródła odnawialnej energii. Czytaj więcej.
Wsparcie czeka też na firmy z branży zielonych technologii. W czwartym naborze projektu Polskie Mosty Technologiczne dostępne są środki na przygotowanie wejścia na rynki m.in. Chin, Japonii, Stanów Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii – do 150 tys. zł na ekspansję zagraniczną. Czytaj więcej.
Nowe Warunki Techniczne, które miały wejść w życie 20 września 2026 roku, nie zostały wprowadzone. Przez najbliższe 18 miesięcy obowiązywać mają dotychczasowe przepisy, a Ministerstwo Rozwoju i Technologii zapowiedziało dalsze prace nad wymaganiami dla budynków, w tym dotyczącymi energii. Czytaj więcej.
Ciepło, dom i dezinformacja
Ciepło z serwerowni może ogrzać miasta. Rozwój m.in. sztucznej inteligencji zwiększa zapotrzebowanie na energię, ale centra danych mogą też wesprzeć transformację – w grę wchodzi nawet 16 proc. ciepła sieciowego, o ile uda się pokonać kilka wyzwań. Czytaj więcej.
Czy pompa ciepła może dobrze działać w domu, który ma kilkadziesiąt, a nawet kilkaset lat? Wyniki badań w istniejących budynkach pokazują, że sam wiek obiektu nie przesądza o efektywności systemu – liczą się inne czynniki. Czytaj więcej.
Dezinformacja uderza w polską energetykę, klimat i środowisko. Wiceminister Krzysztof Bolesta przekonuje, że same fakty nie zawsze wystarczą – by z nią walczyć, trzeba opowiadać historie i odwoływać się do emocji. Czytaj więcej.
Dezinformacja to nie tylko broń wymierzona w wojsko i polityków, ale także zagrożenie dla energetyki – a jednym z jej celów jest energetyka wiatrowa. Artykuł pyta, kto i dlaczego blokuje rozwój OZE w Polsce. Czytaj więcej.
Transport i baterie
Elektryczne ciężarówki potrzebują infrastruktury, która pozwoli im pokonywać długie trasy bez wielogodzinnych postojów. W Gorzyczkach ruszyła pierwsza ładowarka dla elektrycznych ciężarówek o mocy 400 kW – kolejny etap rozbudowy sieci MOYA energia. Czytaj więcej.
Fotowoltaika trafia nie tylko na dachy domów. Duński operator logistyczny Frode Laursen po siedmiomiesięcznym pilotażu obejmującym 52 pojazdy zdecydował się znacząco rozszerzyć wykorzystanie paneli PV na ciężarówkach i naczepach. Czytaj więcej.
BMW uruchomiło seryjną produkcję baterii wysokonapięciowych szóstej generacji (Gen6) w nowym zakładzie w Irlbach-Straßkirchen w Bawarii. Początkowo trafią do elektrycznego BMW i3 produkowanego w Monachium, a z czasem fabryka ma zaopatrywać także inne niemieckie zakłady koncernu. Czytaj więcej.
Redakcja Gramwzielone.pl
redakcja@gramwzielone.pl
© Materiał chroniony prawem autorskim. Wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy E-Magazyny Sp. z o.o.
Obserwuj nas w Google News