Strategia dla ciepłownictwa wejdzie w życie na przełomie 2026 i 2027 roku
Ministerstwo Energii przygotowało strategię dla ciepłownictwa – pierwszy od lat tak kompleksowy dokument dla tego sektora. Strategia jest obecnie konsultowana z uczestnikami rynku i może zostać przyjęta na przełomie 2026 i 2027 r. Poinformował o tym podsekretarz stanu w Ministerstwie Energii Konrad Wojnarowski podczas VI edycji forum „Energia Efekt Środowisko”, organizowanego przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.
Wojnarowski podkreślił, że resort traktuje ciepłownictwo systemowe, z którego korzysta obecnie 15 mln Polek i Polaków, jako bezpośredni element bezpieczeństwa energetycznego kraju. Rozumie je przede wszystkim jako ciągłość i niezawodność dostaw ciepła przy akceptowalnych kosztach dla odbiorców. Wiceminister zapowiedział podejście oparte na neutralności technologicznej – od węgla po atom. W najbliższych latach ważną rolę ma odgrywać gaz jako paliwo przejściowe oraz biomasa.
– Strategia, którą opracowaliśmy, to właściwie pierwszy tak kompleksowy dokument od lat, który ujrzał światło dzienne i myślę, że po konsultacjach ze wszystkimi zainteresowanymi ma szansę wejść w życie na przełomie roku 2026 – powiedział Wojnarowski.
Finansowe zaplecze nowej strategii. Blisko 14 mld zł już zaalokowane, kolejne 4 mld zł w drodze
Wdrożeniu strategii ma towarzyszyć rozbudowana oferta finansowa. Jak poinformowała Łucja Sromecka, dyrektor Departamentu Ciepłownictwa NFOŚiGW, na transformację ciepłownictwa zaalokowano już łącznie blisko 14 mld zł ze środków Funduszu Modernizacyjnego, własnych zasobów NFOŚiGW oraz funduszy europejskich. NFOŚiGW przygotowuje teraz dwa nowe, duże nabory o łącznym budżecie blisko 4 mld zł.
Pierwszy to program wsparcia dużych magazynów ciepła w ciepłownictwie systemowym z budżetem ok. 1 mld zł. Ma ruszyć w IV kwartale 2026 r. i oferować dotację do 50 proc. kosztów kwalifikowanych lub pożyczkę do 100 proc. kosztów, w obu przypadkach z limitem 50 mln zł. Drugi to Fundusz Transformacji Ciepłownictwa o budżecie 3 mld zł, finansowany ze środków własnych NFOŚiGW. Powstał on częściowo w związku z decyzją Komisji Europejskiej dotyczącą rozliczenia środków z Krajowego Planu Odbudowy.
100–400 mld zł potrzeb, a realne inwestycje to 4–6 mld zł rocznie
Wiceprezes Izby Gospodarczej Ciepłownictwo Polskie Bogusław Regulski przedstawił skalę wyzwania, przed którym stoi nowa strategia. Rynkowe szacunki kosztu transformacji sięgają 100–400 mld zł. W przypadku górnego szacunku, rozłożonego na 20–25 lat, oznaczałoby to potrzebę inwestowania w samym ciepłownictwie nawet ok. 20 mld zł rocznie. Tymczasem według danych Prezesa URE realne inwestycje w sektorze wynosiły dotąd 4–5 mld zł rocznie, a w najlepszym roku sięgnęły ok. 6 mld zł.
Ceny ciepła wzrosły w dekadę o 150 proc. – dwa razy szybciej niż w UE
Grzegorz Wiśniewski, prezes Instytutu Energii Odnawialnej, przywołał dane, według których w ostatniej dekadzie ceny ciepła w Polsce wzrosły o ok. 150 proc., wobec ok. 70 proc. średnio w UE. Jako sposób na ograniczenie tych podwyżek wskazał wykorzystanie w ciepłownictwie nadwyżek energii z OZE, których produkcja jest dziś ograniczana w ramach nierynkowego redysponowania. Służyć temu mogłyby tanie kotły elektryczne i elektrodowe połączone z magazynami ciepła.
Przykłady z rynku: ZEC Wołomin i Veolia Term
Karol Ciepielewski, prezes Zakładu Energetyki Cieplnej Wołomin, opisał transformację swojej spółki. Zaczęła się od kryzysu płynności i gwałtownego wzrostu cen węgla – w ciągu kilku miesięcy z ok. 300 zł do ok. 2500 zł za tonę – a doprowadziła do budowy kogeneracji gazowej, której uruchomienie zaplanowano na jesień przyszłego roku.
Magdalena Bezulska, prezes Veolia Term – spółki działającej w 53 polskich miastach – podkreśliła, że skuteczny model transformacji musi być lokalny i wielopaliwowy. Jako przykłady podała m.in. lokalną biogazownię w Leżajsku, kogenerację gazową w Tarnowskich Górach oraz odzysk ciepła z gazów poprodukcyjnych huty cynku w Miasteczku Śląskim.
Patrycja Rapacka
patrycja.rapacka@gramwzielone.pl
© Materiał chroniony prawem autorskim. Wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy E-Magazyny Sp. z o.o.
