Kukurydza zyskała, jęczmień nie stracił. Francuzi pokazali efekty agrofotowoltaiki

Kukurydza zyskała, jęczmień nie stracił. Francuzi pokazali efekty agrofotowoltaiki
Instalacja agrofotowoltaiczna Chadeleuf, Francja Fot. TSE

Uprawy pod instalacjami fotowoltaicznymi lepiej zniosły tegoroczne upały i suszę we Francji. Francuska firma TSE, specjalizująca się w agrofotowoltaice, opublikowała wyniki monitoringu rolniczego z 2026 r. W pilotażowych instalacjach, m.in. w Chadeleuf, Amance i Souleuvre-en-Bocage, uprawiano jęczmień i kukurydzę oraz prowadzono wypas krów.

Plony zbierała firma Antedis, a monitoring prowadziły Izba Rolnicza departamentu Puy-de-Dome i organizacja doradcza CETA de Limagne. Według TSE miało to zapewnić niezależność i wiarygodność wyników. Na polu w Chadeleuf, które uprawia rolnik Herve Malgat, rósł ozimy jęczmień pastewny, zebrany pod koniec czerwca. Wegetacja przypadła na okres wyjątkowo wysokich temperatur, które we Francji zaczęły się już w maju.

Jęczmień pod fotowoltaiką

Moduły w Chadeleuf są ruchome – instalacja na przemian pracuje w trybie nastawionym na produkcję energii i w trybie dostosowanym do potrzeb upraw. TSE testowało dwa sposoby zarządzania nią, opisane w klasyfikacji francuskiej agencji ADEME.

REKLAMA
REKLAMA

W wariancie „Engage”, w którym potrzeby roślin mają pierwszeństwo tylko w kilku kluczowych fazach rozwoju, plon wyniósł 90 proc. plonu z pola kontrolnego. W wariancie „Robuste”, z częstszym przełączaniem między produkcją energii a potrzebami upraw, osiągnął 96 proc. W tym drugim wariancie masa ziarna była o 3 proc. wyższa niż na polu kontrolnym i przewyższała średnią dla regionu Owernii. Poprawę jakości ziarna odnotowano też w wariancie „Engage”.

Instalacja agrofotowoltaiczna w Chadeleuf, Francja. Fot. TSE
Instalacja agrofotowoltaiczna w Chadeleuf, Francja. Fot. TSE

Według TSE w obu wariantach instalacja spełnia wymogi francuskich przepisów z 8 kwietnia 2024 r. dotyczących rozwoju agrofotowoltaiki.

O 4,1 st. C. chłodniej w czasie upałów

Zadaszenie fotowoltaiczne ograniczyło o 20 proc. ewapotranspirację, czyli parowanie wody z gleby i roślin. Efekt był najsilniejszy podczas fal upałów. W najgorętszej porze dnia temperatura powietrza na wysokości upraw była wtedy niższa o 4,1 st. C., a parowanie spadało o 2,15 mm dziennie.

Zadaszenie działa też w drugą stronę. Pod instalacją w Brouchy najzimniejsze noce były nawet o 3°C cieplejsze, a dobowa amplituda temperatur zmniejszyła się w latach 2025–2026 średnio o ok. 1,5 st. C. Według firmy podobny efekt zaobserwowano w tym roku w Chadeleuf.

Instalacja w Chadeleuf zajmuje 0,76 ha i wytwarza 364 MWh energii rocznie, co odpowiada rocznemu zużyciu 160 gospodarstw domowych. Na polu zainstalowano 18 czujników promieniowania, 14 stacji meteorologicznych i 14 sond mierzących temperaturę i wilgotność gleby.

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA

Kukurydza pod fotowoltaiką. Plon wyższy o 19,6 proc.

Największą różnicę odnotowano w Amance w departamencie Górna Saona, gdzie pod zadaszeniem rosła kukurydza na kiszonkę, zasiana 25 kwietnia. Uprawa trafiła na historyczną suszę: kwiecień był całkowicie bezdeszczowy, a w czasie kwitnienia temperatura na otwartym polu przekraczała 35 st.C.

Rośliny pod modułami były średnio o 40 cm wyższe niż na polu kontrolnym (200 cm wobec 160 cm), a plon suchej masy był o 19,6 proc. wyższy. Problemy z bezpłodnością kolb występowały głównie na polu kontrolnym, choć podobne objawy pojawiły się też pod zadaszeniem. Wyniki analiz jakości kiszonki są jeszcze opracowywane.

Krowy dłużej na pastwisku

W Souleuvre-en-Bocage w Normandii (departament Calvados) łąka kontrolna w lipcu całkowicie wyschła i przestała dawać paszę. Łąka pod zadaszeniem pozostała zielona do końca sierpnia. W upalne dni krowy z pastwiska kontrolnego wracały do obory już o 9.30, a stado pod panelami zostawało na pastwisku do zwykłej pory, czyli do 12.00.

Instalacja agrofotowoltaiczna w Souleuvre-en-Bocage, Francja. Fot. TSE
Instalacja agrofotowoltaiczna w Souleuvre-en-Bocage, Francja. Fot. TSE

– Zauważyliśmy, że gdy temperatura przekracza 20 stopni, stado czeka tuż przy bramie, żeby wrócić do obory, w przeciwieństwie do stada pod zadaszeniem, które znacznie mniej cierpi z powodu upału – powiedział hodowca Yoann Bizet.

W 2025 r. pasza zebrana pod zadaszeniem w Souleuvre-en-Bocage miała, w zależności od pory roku, o 15–47 proc. więcej białka niż na polu kontrolnym.

Pełne wyniki badań za 2026 r. TSE opublikuje w październiku 2026 r.

Patrycja Rapacka

patrycja.rapacka@gramwzielone.pl

© Materiał chroniony prawem autorskim. Wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy E-Magazyny Sp. z o.o.