Elektrownia szczytowo-pompowa Rożnów II: 70 proc. poparcia mieszkańców, budowa od 2028 roku
Grupa Tauron zakończyła weryfikację i optymalizację podstawowych założeń projektu Elektrowni Szczytowo-Pompowej Rożnów II, wyłoniła wykonawcę raportu środowiskowego oraz złożyła do zatwierdzenia Projekt Robót Geologicznych. Budowa ma trwać w latach 2028–2033, a eksploatacja ruszyć od 2034 r.
Inwestycja wykorzysta Jezioro Rożnowskie jako zbiornik dolny, a zbiornik górny powstanie w masywie Ostrej Góry, na terenach w większości leśnych (we władaniu Lasów Państwowych), w obrębie miejscowości Bilsko, Tabaszowa i Rąbkowa w gminie Łososina Dolna. Rozpatrywana konfiguracja obejmuje elektrownię o mocy około 767 MW, pojemności magazynowej około 3,1 GWh oraz pojemności użytkowej zbiornika górnego około 7,7 mln m3. Parametry te nie są ostateczne i będą jeszcze weryfikowane na podstawie badań geologicznych, analiz środowiskowych oraz dalszej optymalizacji technicznej i ekonomicznej.
Postępowanie środowiskowe zawieszone, ale nie utknęło w miejscu
Kluczowym elementem układanki jest procedura środowiskowa prowadzona przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Krakowie (RDOŚ). Jej przebieg wyglądał następująco:
- 1 października 2025 r. — RDOŚ zwrócił się do Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie (RZGW, działającego w ramach PGW Wody Polskie) o opinię określającą zakres raportu o oddziaływaniu na środowisko (raport OOŚ).
- 30 stycznia 2026 r. — Dyrektor RZGW Kraków wydał opinię, w której wskazał, że raport OOŚ musi być wykonany w pełnym zakresie, obejmującym m.in. analizę zgodności planowanych działań z instrukcją gospodarowania wodą na zbiornikach Rożnów i Czchów oraz analizę wpływu inwestycji na funkcję przeciwpowodziową, produkcję energii i funkcję turystyczno-rekreacyjną zbiornika.
- 4 maja 2026 r. — RDOŚ w Krakowie wydał tego samego dnia dwa postanowienia: jedno określające szczegółowy zakres raportu OOŚ (zgodnie z opinią RZGW), drugie zawieszające z urzędu postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach — do czasu przedłożenia przez inwestora kompletnego raportu OOŚ. To standardowa procedura przewidziana ustawą, a nie sygnał problemów z projektem.
Zgodnie z najnowszym raportem Taurona, wykonawca raportu OOŚ został już wyłoniony, a spółka wcześniej deklarowała finalizację dokumentu do końca 2026 r.. Raport ma obejmować m.in. ocenę wpływu inwestycji na Jezioro Rożnowskie, odcinek Dunajca poniżej zapory, ekosystemy wodne i przybrzeżne, tereny leśne, krajobraz oraz warunki funkcjonowania lokalnych społeczności i działalności turystycznej — w tym analizę skali, częstotliwości i przestrzennego zasięgu wahań poziomu wody wynikających z pracy elektrowni.
Badania geologiczne – kluczowy krok tuż przed startem
Równolegle do procedury środowiskowej Tauron przygotował i złożył do zatwierdzenia Projekt Robót Geologicznych (PRG) — dokument, którego zatwierdzenie przez Ministra Klimatu i Środowiska (jako właściwy organ administracji geologicznej) umożliwi rozpoczęcie szczegółowych badań terenowych w planowanej lokalizacji. Wyniki tych badań mają kluczowe znaczenie dla potwierdzenia lokalizacji i konstrukcji zbiornika górnego, wyboru sposobu poprowadzenia układu derywacyjnego, lokalizacji obiektów podziemnych oraz aktualizacji kosztów i harmonogramu całego przedsięwzięcia.
Finansowanie to otwarta kwestia, ale jest pierwszy sygnał wsparcia rządowego
Struktura finansowania projektu wciąż nie jest ostatecznie określona. Tauron zakłada wykorzystanie zróżnicowanych źródeł — środków własnych, finansowania dłużnego oraz możliwych instrumentów wsparcia publicznego, w tym potencjalnej dotacji inwestycyjnej. Na razie jednak nie wskazano konkretnego programu ani źródła takiego wsparcia.
Istotny sygnał pojawił się 13 lipca 2026 r. (już po zakończeniu okresu sprawozdawczego I półrocza). Tauron podpisał list intencyjny z Ministerstwem Energii dotyczący współpracy na rzecz wsparcia budowy ESP Rożnów II oraz rozwoju wielkoskalowego magazynowania energii w Polsce. Dokument wyraża wolę wspólnego wypracowania rozwiązań wspierających ten obszar, choć — jak podkreśla Tauron — to na razie deklaracja intencji, a nie konkretne zobowiązanie finansowe.
Jednoznacznie natomiast Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej wykluczyło unijne finansowanie projektu w obecnej perspektywie — inwestycja nie została objęta współfinansowaniem ani z programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko (FEnIKS), ani z Krajowego Planu Odbudowy (KPO). Resort wskazał jednak, że założenia przyszłego Planu Partnerstwa Krajowego i Regionalnego na lata 2028–2034 uwzględniają mechanizmy wsparcia rozwoju elektrowni szczytowo-pompowych — na razie jednak bez wskazania konkretnych lokalizacji dla takiego wsparcia.
Grunty i lokalizacja – większość już w rękach Skarbu Państwa
Tauron szacuje, że nawet około 90 proc. gruntów niezbędnych do realizacji inwestycji może pozostawać bezpośrednio lub pośrednio we władaniu Skarbu Państwa. Program dobrowolnych nabyć nieruchomości od pozostałych właścicieli nie został jeszcze uruchomiony — jego start będzie możliwy dopiero po ostatecznym określeniu granic inwestycji na podstawie wyników badań geologicznych i analiz.
W strefie brzegowej Jeziora Rożnowskiego funkcjonuje już około 700 umów dzierżawy z podmiotami gospodarczymi i osobami fizycznymi, zawierających klauzule dotyczące eksploatacyjnych wahań poziomu wody zbiornika.
Wpływ na gospodarkę wodną i ochronę przeciwpowodziową
Spółka podkreśla, że dotychczasowa analiza rozpływów wód w Jeziorze Rożnowskim — zlecona przez Tauron — nie wskazuje, aby praca ESP Rożnów II, przy obecnie przyjętych założeniach, powodowała znaczące wahania poziomu wody w zbiorniku, choć może zwiększyć amplitudę wahań dobowych. Przy obecnie analizowanym wariancie zakłada się powiększenie pojemności przeciwpowodziowej istniejącego zbiornika o około 10 proc., a zbiornik górny miałby móc czasowo zwiększyć dostępną rezerwę powodziową Jeziora Rożnowskiego o około 7,7 mln m3.
Jednocześnie, zarówno Tauron jak i Ministerstwo Infrastruktury (za pośrednictwem opinii RZGW Kraków) podkreślają, że pełna ocena funkcji przeciwpowodziowej inwestycji będzie możliwa dopiero po ustaleniu ostatecznego układu technologicznego i zasad eksploatacji — obecnie brak jest, zdaniem spółki, wystarczających podstaw do włączania projektu do formalnych analiz i modeli ochrony przeciwpowodziowej regionu.
Odmulanie zbiornika? Tauron nie planuje kompleksowych prac
Spółka podkreśla, że w ramach realizacji ESP Rożnów II nie przewiduje się prowadzenia prac polegających na kompleksowym odmulaniu ani oczyszczaniu dna Jeziora Rożnowskiego. Obiekty ujęcia i zrzutu wody planowane są w rejonie zbiornika charakteryzującym się ograniczoną do minimum akumulacją osadów dennych.
Na podstawie dotychczas przeprowadzonych analiz batymetrycznych, badań rozmieszczenia osadów oraz wstępnych wyników modelu hydrodynamicznego nie zidentyfikowano potrzeby wykonywania dodatkowych prac związanych z odmulaniem lub przygotowaniem dna zbiornika.
Założenie to zostanie ostatecznie zweryfikowane na kolejnych etapach prac projektowych i analiz środowiskowych. Tauron zakłada jednak, że ewentualne zabiegi odmulania mogłyby dotyczyć wyłącznie najbliższej strefy ujęcia wody i byłyby podyktowane warunkami prawidłowej pracy hydrozespołów.
Drogi lokalne i korzyści dla gmin
Lokalizacja inwestycji oraz obecny standard techniczny części dróg dojazdowych sprawiają, że konieczna będzie szczegółowa inwentaryzacja, a następnie modernizacja i dostosowanie niezbędnych dróg do wymagań związanych z transportem ponadgabarytowym, przejazdem ciężkiego sprzętu budowlanego oraz zwiększonym ruchem pojazdów ciężarowych.
Zakres niezbędnych prac zostanie określony na podstawie analiz logistycznych, oceny nośności obiektów inżynierskich oraz uzgodnień z właściwymi zarządcami dróg. Kluczowe prace modernizacyjne mają zostać wykonane jeszcze przed rozpoczęciem zasadniczego etapu budowy, tak by zapewnić bezpieczny i sprawny transport materiałów, urządzeń oraz sprzętu na teren inwestycji. Tauron nie przesądza zawierania odrębnych porozumień dotyczących infrastruktury drogowej — formuła prawna uzgodnień z zarządcami dróg zostanie określona dopiero na etapie przygotowania budowy.
Spółka wskazuje jednocześnie na potencjalne korzyści dla gmin związane z inwestycją. Rozbudowę części lokalnej infrastruktury drogowej, zwiększenie aktywności gospodarczej oraz nowe miejsca pracy. Istotnym, długoterminowym efektem dla samorządów mogą być również znaczące wpływy z podatku od nieruchomości związane z funkcjonowaniem elektrowni i infrastruktury towarzyszącej.
Konsultacje społeczne – 70 proc. poparcia w badaniu opinii publicznej
Tauron przeprowadził badanie opinii publicznej w gminach Gródek nad Dunajcem i Łososina Dolna, w którym aż 70 proc. respondentów poparło planowaną budowę ESP. Spółka prowadziła też rozmowy z władzami obu gmin, byłym i obecnym starostą nowosądeckim oraz najważniejszymi podmiotami branży turystycznej z rejonu Jeziora Rożnowskiego. W gminie Łososina Dolna odbyło się również spotkanie z mieszkańcami, których nieruchomości mogą zostać objęte pracami geologicznymi.
Spółka zapowiada stopniowe rozszerzanie działań komunikacyjnych wraz z postępem prac — szczegółowe informacje o oddziaływaniu inwestycji mają zostać przedstawione dopiero po ustaleniu docelowego kształtu zbiornika górnego, mocy i pojemności elektrowni oraz pozostałych kluczowych parametrów technicznych.
Ścieżka formalno-prawna. Co jeszcze przez inwestorem?
Poza trwającą procedurą środowiskową i postępowaniem w sprawie zatwierdzenia PRG, Tauron będzie musiał uzyskać jeszcze co najmniej pięć kategorii decyzji administracyjnych: decyzję lokalizacyjną wydawaną przez wojewodę na podstawie specustawy dotyczącej ESP, pozwolenia wodnoprawne (w tym ewentualną zmianę pozwolenia dla istniejącej Elektrowni Wodnej Rożnów), pozwolenie na budowę ESP Rożnów II i infrastruktury towarzyszącej, odrębne decyzje dla infrastruktury przyłączeniowej 400 kV do stacji Tarnów oraz pozwolenie na użytkowanie po zakończeniu budowy.
Ponieważ moc magazynowa przekracza 10 MW, konieczna będzie też koncesja Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki na prowadzenie działalności w zakresie magazynowania energii elektrycznej.
Patrycja Rapacka
patrycja.rapacka@gramwzielone.pl
© Materiał chroniony prawem autorskim. Wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy E-Magazyny Sp. z o.o.
