Coraz więcej stacji ładowania przy drogach szybkiego ruchu w Polsce
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad informuje, że w ostatnich latach znacząco zwiększyła się liczba stacji ładowania pojazdów elektrycznych w Miejscach Obsługi Podróżnych (MOP). W połowie 2022 r. funkcjonowało w nich 70 stacji oferujących 201 punktów ładowania, natomiast obecnie ich liczba przekroczyła dwukrotność tego poziomu.
Według danych GDDKiA przy sieci dróg szybkiego ruchu działa obecnie 415 MOP-ów, z czego 145 wyposażonych jest w stacje ładowania. Łącznie w ich ramach dostępne są 493 punkty ładowania, w tym 222 o mocy co najmniej 150 kW.
Rozwój infrastruktury na różnych typach lokalizacji
Jak wskazuje GDDKiA, infrastruktura ładowania rozwijana jest nie tylko na MOP-ach zarządzanych przez Dyrekcję, ale również na odcinkach koncesyjnych autostrad oraz na prywatnych parkingach. Według jej danych obecnie w Polsce:
- na blisko stu MOP-ach w zarządzie GDDKiA działa 279 punktów ładowania dla pojazdów osobowych oraz 4 dla ciężarowych,
- na 14 prywatnych parkingach dostępnych jest 60 punktów ładowania,
- na odcinkach koncesyjnych na 34 MOP-ach funkcjonuje 148 punktów dla samochodów osobowych i 2 dla ciężarowych.
Stacje ładowania powstają zarówno przy istniejących stacjach paliw, jak i na MOP-ach o funkcji podstawowej. Ich lokalizacja pokrywa się z głównymi korytarzami transportowymi kraju, należącymi do transeuropejskiej sieci transportowej TEN-T.
Największe zagęszczenie przy głównych trasach
Najwięcej punktów ładowania zlokalizowanych jest wzdłuż głównych autostrad i dróg ekspresowych. Jak podaje GDDKiA:
- przy autostradzie A2 funkcjonuje 121 punktów na 35 MOP-ach,
- przy A1 dostępnych jest 107 punktów na 30 MOP-ach,
- przy drodze ekspresowej S7 działają 64 punkty na 15 MOP-ach,
- przy drodze ekspresowej S8 zlokalizowano 54 punkty na 20 MOP-ach.
Kolejne inwestycje w przygotowaniu
GDDKiA zapowiada dalszą rozbudowę infrastruktury. Obecnie w realizacji znajdują się inwestycje na 40 MOP-ach, gdzie powstaną nowe stacje ładowania dla pojazdów osobowych i ciężarowych. Zgodnie z informacjami Dyrekcji mają one spełniać wymagania unijnego rozporządzenia AFIR dotyczącego mocy oraz lokalizacji.
Uruchomienie tych punktów przewidziano na lata 2026–2030, przy czym – jak wskazuje GDDKiA – terminy zależą m.in. od zapewnienia odpowiedniej infrastruktury elektroenergetycznej przez operatorów systemów dystrybucyjnych oraz działań dzierżawców MOP-ów.
Dyrekcja zwraca uwagę, że w niektórych przypadkach inwestycje realizowane są szybciej niż zakładano, czego przykładem jest uruchomienie hubu ładowania na jednym z MOP-ów jeszcze przed pierwotnie planowanym terminem.
GDDKiA planuje również ogłoszenie przetargów na dzierżawę MOP-ów w 65 kolejnych lokalizacjach. W ich ramach ma powstać infrastruktura ładowania dla pojazdów osobowych i ciężarowych zgodna z wymaganiami AFIR.
Wymogi unijne i sieć TEN-T
Jak przypomina GDDKiA, od kwietnia 2024 r. obowiązuje nowe rozporządzenie AFIR, które określa zasady rozwoju infrastruktury paliw alternatywnych w Unii Europejskiej. Przepisy te zastąpiły wcześniejszą dyrektywę z 2014 r.
Regulacje przewidują budowę stacji szybkiego ładowania oraz infrastruktury tankowania wodoru wzdłuż kluczowych korytarzy transportowych sieci TEN-T. W Polsce sieć ta ma docelowo liczyć około 7,9 tys. km, z czego 3,7 tys. km ma stanowić sieć bazowa.
Zgodnie z przygotowanymi założeniami do 2030 r. infrastruktura ładowania ma funkcjonować w 166 lokalizacjach, w tym na 144 MOP-ach oraz 22 parkingach prywatnych. Szerzej na ten temat w artykule: Zmiany na stacjach ładowania. Nowe prawo weszło w życie.
Zasady funkcjonowania i wyzwania inwestycyjne
GDDKiA podkreśla, że nie zajmuje się sprzedażą energii elektrycznej, a jedynie udostępnia teren pod inwestycje w ramach przetargów na dzierżawę MOP-ów. Budowa i obsługa stacji należy do wyspecjalizowanych podmiotów.
Dyrekcja wskazuje, że po wprowadzeniu obowiązku realizacji infrastruktury zgodnej z AFIR odnotowano spadek zainteresowania dzierżawą MOP-ów. Wynikało to m.in. z trudnych warunków przyłączeniowych, konieczności ponoszenia wysokich kosztów budowy infrastruktury energetycznej oraz ograniczonego popytu na pojazdy elektryczne, szczególnie w segmencie transportu ciężkiego.
Działania wspierające rozwój infrastruktury
Jak informuje GDDKiA, w odpowiedzi na te wyzwania podjęto działania mające usprawnić proces inwestycyjny. Obejmują one współpracę z operatorami systemów dystrybucyjnych w zakresie zapewnienia przyłączy energetycznych oraz z Narodowym Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w obszarze wsparcia finansowego.
Dyrekcja przekazuje również, że prowadzone są rozmowy z obecnymi i potencjalnymi dzierżawcami, a także planowane jest dostosowywanie istniejących umów w celu umożliwienia realizacji infrastruktury zgodnej z wymogami AFIR.
Jak wynika z informacji GDDKiA, podejmowane działania mają przyspieszyć rozwój sieci ładowania i zwiększyć dostępność infrastruktury dla użytkowników pojazdów elektrycznych na drogach szybkiego ruchu w Polsce.
Katarzyna Poprawska-Borowiec
katarzyna.borowiec@gramwzielone.pl
© Materiał chroniony prawem autorskim. Wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy E-Magazyny Sp. z o.o.
