Co dalej z grantem OZE?

Przyszłość grantu OZE, realizowanego w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO), budzi pytania wśród wspólnot i spółdzielni mieszkaniowych, samorządów oraz zarządców budynków wielorodzinnych. Instrument ten stał się jednym z kluczowych źródeł wsparcia dla inwestycji w odnawialne źródła energii, zwłaszcza w połączeniu z termomodernizacją.

W związku z malejącą pulą środków w programie oraz brakiem informacji o ewentualnych kolejnych naborach portal Gramwzielone.pl zwrócił się do Ministerstwa Rozwoju i Technologii (MRiT) z pytaniem o dalsze losy grantu OZE po zakończeniu finansowania z KPO.

Grant OZE tylko do końca KPO

W odpowiedzi przekazanej Gramwzielone.pl resort rozwoju jednoznacznie potwierdził, że grant OZE jest instrumentem ściśle powiązanym z KPO i – zgodnie z unijnymi regulacjami – ma charakter czasowy.

REKLAMA

Jak wyjaśnia MRiT, wszystkie reformy i inwestycje finansowane z KPO muszą zostać zakończone i rozliczone do 31 sierpnia 2026 r. Termin ten wynika wprost z rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/241 ustanawiającego Instrument na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności. Co istotne, obecnie nie ma możliwości przedłużenia tego horyzontu czasowego.

W przypadku inwestycji B1.1.5 – „Inwestycje w efektywność energetyczną wielorodzinnych budynków mieszkalnych”, w ramach której funkcjonuje grant OZE, oznacza to, że:

• przedsięwzięcia objęte grantem muszą zostać zakończone i rozliczone do 31 sierpnia 2026 r.,
• wnioski o przyznanie grantu OZE można składać do Banku Gospodarstwa Krajowego (BGK) najpóźniej do 30 czerwca 2026 r.

Resort nie zapowiedział uruchomienia nowego naboru grantów OZE po zakończeniu KPO ani kontynuacji tego instrumentu w analogicznej formule z innych środków unijnych.

Co po KPO? Premia termomodernizacyjna zamiast grantu OZE

MRiT wskazuje jednak, że po zakończeniu realizacji KPO inwestycje w odnawialne źródła energii w budynkach wielorodzinnych nie zostaną całkowicie pozbawione wsparcia publicznego. Mają być one nadal finansowane w ramach premii termomodernizacyjnej funkcjonującej w programie TERMO.

W przypadku projektów łączących termomodernizację z instalacją OZE premia termomodernizacyjna wynosi obecnie 31 proc. kosztów inwestycji brutto. Ewentualne zwiększenie intensywności wsparcia lub rozszerzenie tego instrumentu – jak podkreśla resort – będzie jednak uzależnione od zapewnienia dodatkowych środków w budżecie państwa.

Oznacza to, że po 2026 r. grant OZE w obecnym kształcie najprawdopodobniej zniknie, a jego rolę przejmą krajowe instrumenty wsparcia, już bez bonusów z KPO zwiększających poziom dofinansowania.

331 mln zł na program TERMO w 2026 r.

W tym kontekście istotną informacją dla beneficjentów jest zapowiedź rekordowego finansowania programu TERMO ze środków krajowych. W 2026 r. rząd przeznaczy na realizację programu aż 331 mln zł z budżetu państwa, co ma umożliwić dalszą poprawę stanu technicznego budynków mieszkalnych w całej Polsce.

REKLAMA

Nabór wniosków już trwa, a dokumenty można składać bezpośrednio do Banku Gospodarstwa Krajowego. O kolejności przyznania wsparcia decyduje kolejność złożenia poprawnych formalnie wniosków – środki będą przyznawane aż do wyczerpania puli.

Szeroki katalog beneficjentów i form wsparcia

Program TERMO skierowany jest przede wszystkim do właścicieli i zarządców budynków mieszkalnych, w szczególności budynków wielorodzinnych. Z dofinansowania mogą skorzystać m.in.:

• wspólnoty i spółdzielnie mieszkaniowe,
• gminy,
• społeczne inicjatywy mieszkaniowe (SIM, dawniej TBS),
• właściciele i zarządcy budynków wielorodzinnych,
• w określonych przypadkach także osoby fizyczne.

W zależności od zakresu inwestycji dostępne są różne formy wsparcia: premia termomodernizacyjna, premia remontowa, premia MZG (dla mieszkaniowego zasobu gminy), premia kompensacyjna, a także premia powodziowa.

Wsparcie może przybrać formę spłaty części kredytu zaciągniętego na inwestycję lub bezpośredniego dofinansowania poniesionych kosztów.

OZE nadal możliwe, ale na innych zasadach

Program TERMO obejmuje szeroki katalog prac, w tym:

• ocieplenie budynków,
• modernizację systemów grzewczych,
• wymianę stolarki okiennej i drzwiowej,
• remonty budynków wielorodzinnych,
• likwidację nieefektywnych źródeł ciepła i podłączenie do sieci ciepłowniczych,
• montaż instalacji OZE, takich jak fotowoltaika czy pompy ciepła,
• inwestycje w budynkach gminnych i z lokalami kwaterunkowymi.

Ostatni moment na grant OZE

Jak podkreślał wcześniej BGK, grant OZE w programie TERMO nadal jest dostępny, jednak środki z KPO systematycznie się kurczą, co oznacza, że beneficjenci planujący inwestycje powinni działać bez zwłoki.

Także z odpowiedzi MRiT wynika, że to już ostatni okres, w którym możliwe będzie skorzystanie z grantu OZE finansowanego z KPO. Po tym czasie inwestorzy będą musieli opierać się wyłącznie na krajowych instrumentach wsparcia, przede wszystkim premii termomodernizacyjnej.

Dla wspólnot, spółdzielni i samorządów oznacza to, że decyzje inwestycyjne dotyczące OZE w budynkach wielorodzinnych warto podjąć jak najszybciej – zanim „okno możliwości” związane z KPO definitywnie się zamknie.