Resort nie ustąpi w sprawie magazynów energii? Limit 600 kWh pozostanie?
Na nowe warunki techniczne dla magazynów energii musimy poczekać jeszcze przynajmniej kilkanaście miesięcy. Ministerstwo Rozwoju i Technologii na razie wycofało się z ich wdrożenia, natomiast w ostatniej deklaracji wynika, że resort rozwoju nie zamierza zrezygnować z limitu 600 kWh pojemności magazynów energii w jednej strefie pożarowej budynku. Ministerstwo przyznaje, że nie przeprowadziło odrębnych analiz kosztów nowych wymagań dla inwestorów.
Ministerstwo Rozwoju i Technologii tłumaczy, że zaproponowany limit dla magazynów energii ma nie dotyczyć budynków przeznaczonych wyłącznie na magazyny ani instalacji wolnostojących. Odrzuca też argument, że magazyny z ogniwami LFP są z zasady bezpieczniejsze, i powołuje się na majowy pożar magazynu energii w Wielkopolsce. Analizy kosztów nowych wymagań dla inwestorów resort nie przeprowadził.
To odpowiedź na zapytanie posłanki Gabrieli Lenartowicz w sprawie projektu rozporządzenia o warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Odpowiedź sekretarza stanu w MRiT Michała Jarosa jest datowana na październik, a więc nastąpiła już po wycofaniu się resortu rozwoju z wdrożenia nowych warunków technicznych, co miało nastąpić 20 września 2026 r. Posłanka pytała o wersję projektu z 13 maja 2026 r., ale resort odniósł się do nowszej wersji z 6 sierpnia, która w części dotyczącej magazynów energii została zmieniona. 7 sierpnia projekt został notyfikowany Komisji Europejskiej, która zgodziła się na tryb pilny.
Progi od 30 do 600 kWh
Ostatnio projekt rozporządzenia uzależnia wymagania przeciwpożarowe dla bateryjnych magazynów energii (BESS) w budynkach i przy budynkach od ich łącznej pojemności nominalnej. Progi wynoszą 30, 60, 120, 300 i 600 kWh. Według MRiT przy ich ustalaniu brano pod uwagę przede wszystkim możliwość wielokrotnego ponownego zapłonu akumulatorów, powstawania atmosfery wybuchowej, toksyczność produktów spalania (m.in. cyjanowodoru i fluorowodoru) oraz warunki prowadzenia akcji ratowniczych.
Wymagania przygotowano we współpracy m.in. z Instytutem Techniki Budowlanej, Komendą Główną Państwowej Straży Pożarnej i Centrum Naukowo-Badawczym Ochrony Przeciwpożarowej. Resort powołuje się na kilkanaście norm i wytycznych, m.in. amerykańską NFPA 855, niemiecką VDE-AR-E 2510-50 i holenderską PGS 37-1.
Według ministerstwa rozwoju zaproponowane w ostatnim projekcie progi zostały podwyższone w porównaniu z wersją projektu z 2025 r., bo producenci zgłaszali problemy technologiczne, a nowe propozycje odpowiadały progom w Prawie budowlanym.
Limit 600 kWh nie dla każdego budynku
Najwięcej wątpliwości budził limit 600 kWh pojemności magazynów energii w jednej strefie pożarowej. MRiT wyjaśnia, że dotyczy on tylko budynków, które nie są przeznaczone wyłącznie na magazyn energii. Nie obejmuje budynków zbudowanych specjalnie dla magazynu ani magazynów wolnostojących, przy zachowaniu określonych odległości. W budynkach o innym przeznaczeniu można też urządzić kilka stref pożarowych, z magazynem do 600 kWh w każdej. Według resortu limit nie ogranicza więc instalowania magazynów w firmach, zakładach przemysłowych, gospodarstwach rolnych ani obiektach użyteczności publicznej.
Resort wskazuje, że wartość 600 kWh pojawia się też w standardach NFPA 855 i PGS 37-1, i obecnie nie widzi potrzeby jej zmiany. Jeśli ta propozycja zostanie ostatecznie wdrożona, inwestor będzie mógł wystąpić o odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, ale do wniosku trzeba będzie dołączyć ekspertyzę rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych.
Zmiana dla magazynów energii w blokach
Ministerstwo Rozwoju i Technologii podkreśla, że w porównaniu z wersją projektu z połowy 2025 r. w kolejnym projekcie zmieniły się warunki w zakresie instalacji magazynów energii w budynkach wielorodzinnych. Projekt z 6 sierpnia nie zakazuje całkowicie instalowania domowych magazynów energii w mieszkaniach ani na balkonach, loggiach i tarasach. Warunki ich montażu określa paragraf 318.
Wentylacja i odciążenie wybuchu powyżej 60 kWh
Posłanka Gabriela Lenartowicz pytała też o wymagania dotyczące wentylacji i zabezpieczeń przeciwwybuchowych. Projekt przewiduje awaryjną wentylację wywiewną o wydajności co najmniej 10 wymian powietrza na godzinę oraz urządzenia odciążające wybuch o powierzchni co najmniej 0,065 m2 na każdy m3 pomieszczenia.
Według MRiT pierwsza wartość wynika z norm technicznych, a druga od lat obowiązuje w polskich przepisach dla pomieszczeń zagrożonych wybuchem. Wymagania te dotyczą tylko pomieszczeń z magazynami o łącznej pojemności powyżej 60 kWh, w których podczas awarii może wydzielać się gaz palny, np. wodór.
„LFP nie eliminuje ryzyka”
Ministerstwo Rozwoju i Technologii odrzuca argument, że magazyny z ogniwami litowo-żelazowo-fosforanowymi (LFP) powinny podlegać łagodniejszym wymaganiom.
– Nieprawdziwymi są generalne stwierdzenia, że technologia LFP magazynowania energii jest bezpieczniejsza od wszystkich pozostałych – czytamy w odpowiedzi. Według MRiT o bezpieczeństwie decyduje cała instalacja, co trzeba wykazać analizą zagrożeń i badaniami.
Jako przykład resort rozwoju podaje pożar kontenerowego magazynu energii o pojemności 2 MWh z ogniwami LFP, do którego doszło 7 maja 2026 r. w Czajkowie w Wielkopolsce. Mimo szybkiej akcji temperatura w kontenerze cały czas rosła. Ewakuowano 65 osób z terenu zakładu i sąsiednich budynków, a w akcji uczestniczyło ponad 70 strażaków. MRiT przywołuje też pożar magazynu o pojemności 1,5 MWh w niemieckim Bautzen, gdy ewakuowano 42 osoby, oraz pożar w Pekinie w 2021 r., w którym zginęły trzy osoby, w tym dwóch strażaków.
Łagodniejsze wymagania projekt przewiduje natomiast dla magazynów z akumulatorami z elektrolitem wodnym i akumulatorami przepływowymi. Nie muszą one mieć m.in. systemu zarządzania baterią (BMS), czujek dymu i tlenku węgla ani stałych urządzeń gaśniczych.
Bez analizy kosztów
Ministerstwo Rozwoju i Technologii przyznaje, że nie przeprowadziło odrębnych analiz kosztów nowych wymagań dla inwestorów, bo zależą one od indywidualnych uwarunkowań każdej inwestycji. Resort nie dysponuje też analizą porównawczą przepisów w innych krajach UE, choć uwzględnił m.in. rozwiązania niemieckie. MRiT podkreśla, że przepisy nie nakładają obowiązku montażu magazynu, a koszty zapewnienia bezpieczeństwa „nie powinny być traktowane jako dodatkowe obciążenie inwestora, lecz jako element odpowiedzialnego procesu projektowania i realizacji inwestycji”.
Resort przypomina, że konsultacje publiczne i uzgodnienia projektu zakończyły się w połowie 2025 r., a uwagi branży, m.in. Polskiego Stowarzyszenia Magazynowania Energii i Polskiej Izby Magazynowania Energii i Elektromobilności, są dostępne na stronie Rządowego Centrum Legislacji.
MRiT zapowiada, że nowe przepisy to „pierwszy etap tworzenia kompleksowych ram prawnych” i mogą być aktualizowane wraz z rozwojem technologii i doświadczeń w eksploatacji magazynów energii.
Bezpieczeństwo czy bariera dla rynku?
Odpowiedź MRiT pokazuje spór, który od miesięcy toczy się wokół magazynów energii. Rząd jednocześnie promuje magazyny – przez program Przydomowe Magazyny Energii czy łatwiejsze przyłączanie magazynów do mikroinstalacji od 1 grudnia – i przygotowuje dla nich szczegółowe wymogi przeciwpożarowe. Podczas niedawnej debaty branży fotowoltaicznej w Mszczonowie przedstawiciel Państwowej Straży Pożarnej przekonywał, że z punktu widzenia bezpieczeństwa lepsza jest nadregulacja niż brak przepisów. Przedstawiciele branży ostrzegali z kolei, że źle zaprojektowane wymogi mogą zahamować inwestycje.
Według danych PSP przedstawionych na tej debacie w Polsce dochodzi do kilkunastu pożarów magazynów energii rocznie. To niewiele wobec ok. 110 tys. wszystkich pożarów w kraju, ale każdy wymaga długotrwałej i specjalistycznej akcji. Brak analizy kosztów oznacza, że nie wiadomo, jak nowe wymagania wpłyną na opłacalność magazynów, zwłaszcza w budynkach wielorodzinnych, firmach i gospodarstwach rolnych. Odpowiedź na to pytanie da dopiero praktyka po wejściu przepisów w życie.
Okres przejściowy dla nowych warunków technicznych
Nowe wymogi dla magazynów energii zawarte w rozporządzeniu o warunkach technicznych miały wejść w życie 20 września 2026 r., jednak ich wdrożenie zostało odroczone.
Przez 18 miesięcy od 20 września 2026 r. przy budowie, robotach budowlanych oraz utrzymaniu i użytkowaniu budynków mieszkalnych obowiązywać będą dotychczasowe przepisy o warunkach technicznych. Poinformowało o tym Ministerstwo Rozwoju i Technologii. Okres przejściowy wprowadziła ustawa z 31 lipca 2026 r. o zmianie ustawy o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa oraz ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. poz. 1161), w zakresie w niej określonym.
Inwestor będzie mógł złożyć organowi prowadzącemu postępowanie oświadczenie, że projekt przygotowano na podstawie dotychczasowych przepisów. Chodzi o rozporządzenie ministra infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, oraz rozporządzenie ministra spraw wewnętrznych i administracji z 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych.
Patrycja Rapacka
patrycja.rapacka@gramwzielone.pl
© Materiał chroniony prawem autorskim. Wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy E-Magazyny Sp. z o.o.
Obserwuj nas w Google News
A najlepsze magazyny energia dla prosumenta to:
https://www.gramwzielone.pl/energia-sloneczna/106758/bufory-ciepla-najlepszym-magazynem-energii-dla-prosumenta