Ciepło z centrum danych zasili pompę ciepła Fortum

Fiński koncern energetyczny Fortum uruchomił dwa nowoczesne zakłady produkcji ciepła. Inwestycja stanowi jeden z największych w Europie projektów wykorzystania ciepła odpadowego z centrów danych do zasilania sieci ciepłowniczej.

Nowe instalacje są częścią długofalowej strategii Fortum związanej z elektryfikacją systemów ciepłowniczych oraz dekarbonizacją energetyki. Firma rozpoczęła proces odchodzenia od paliw kopalnych w sieci ciepłowniczej już w 2014 roku.

Ciepło odpadowe z centrów danych Microsoftu

Kluczowym elementem projektu będzie odzysk ciepła odpadowego z dwóch centrów danych budowanych przez Microsoft. Fortum szacuje, że po pełnym wdrożeniu systemu odzyskane ciepło może pokryć około 40 proc. rocznego zapotrzebowania na ogrzewanie sieciowe w regionie, które wynosi około 2 TWh.

REKLAMA

Z dostarczanego ciepła ma skorzystać nawet 250 tys. odbiorców w aglomeracji Helsinek, Espoo i Kirkkonummi.

Proces integracji ciepła odpadowego będzie przebiegał etapami od przyszłego roku, równolegle z oddawaniem kolejnych części infrastruktury centrów danych Microsoftu.

Centra danych jako źródło energii dla miast

Rozwój sztucznej inteligencji, usług chmurowych oraz cyfryzacji powoduje gwałtowny wzrost liczby centrów danych na całym świecie. Obiekty te generują ogromne ilości ciepła, które w wielu przypadkach pozostaje niewykorzystane.

Kraje nordyckie, dzięki rozbudowanym systemom ciepłowniczym, stają się liderami w odzysku energii odpadowej z infrastruktury IT. Fortum podkreśla, że sieci ciepłownicze umożliwiają efektywne przekazywanie odzyskanego ciepła do budynków mieszkalnych, biur oraz obiektów publicznych.

W praktyce oznacza to, że energia powstająca podczas pracy serwerów może zastępować produkcję ciepła z gazu ziemnego czy innych paliw kopalnych.

Elastyczna produkcja ciepła i stabilizacja systemu energetycznego

Nowe instalacje produkują ciepło sieciowe z wykorzystaniem kilku źródeł i technologii. W systemie zastosowano pompy ciepła, kotły elektryczne oraz magazyny energii cieplnej. Dzięki temu produkcja ciepła może być dostosowywana do bieżącego zapotrzebowania oraz sytuacji na rynku energii elektrycznej.

W okresach wysokiej produkcji energii z OZE i niskich cen energii elektrycznej instalacje mogą intensywnie magazynować ciepło. Następnie zgromadzona energia będzie dostarczana odbiorcom podczas szczytowego zapotrzebowania.

REKLAMA

Takie rozwiązanie wspiera również stabilizację systemu elektroenergetycznego, szczególnie w warunkach rosnącego udziału zależnych pogodowo źródeł odnawialnych, takich jak energetyka wiatrowa i słoneczna.

Skala inwestycji imponuje

Projekt należy do największych tego typu inwestycji w regionie nordyckim. Infrastruktura obejmuje:

• 40 powietrznych pomp ciepła typu powietrze-woda i 72 wodne pompy ciepła typu woda-woda (łącznej mocy do 180 MW),
• cztery kotły elektryczne o łącznej mocy 200 MW,
• magazyn ciepła o pojemności 20 tys. m3 i zdolności magazynowania 800 MWh energii.

Łączna wartość inwestycji wynosi około 225 mln euro. Projekt uzyskał wsparcie finansowe z funduszu NextGenerationEU oraz fińskiego Ministerstwa Gospodarki i Zatrudnienia.

Fortum chce osiągnąć neutralność klimatyczną do 2040 roku

Uruchomienie nowych instalacji wpisuje się w program Espoo Clean Heat, którego celem jest osiągnięcie neutralności klimatycznej przez miasto Espoo do 2030 r.

Fortum zapowiada, że wraz ze wzrostem ilości odzyskiwanego ciepła odpadowego będzie stopniowo ograniczać wykorzystanie gazu ziemnego w okresach szczytowego zapotrzebowania.

Koncern zakłada osiągnięcie zerowej emisji netto do 2040 r., a projekty integrujące ciepło odpadowe z systemami ciepłowniczymi mają odegrać kluczową rolę w realizacji tego celu.

Rosnąca rola ciepła odpadowego w transformacji energetycznej

Projekt Fortum pokazuje, że centra danych mogą stać się ważnym elementem nowoczesnych systemów energetycznych. W obliczu rosnącego zapotrzebowania na energię oraz konieczności redukcji emisji CO2 odzysk ciepła odpadowego może odegrać coraz większą rolę także w innych krajach europejskich.

Eksperci wskazują, że podobne rozwiązania mogłyby znaleźć zastosowanie również w Polsce, szczególnie w dużych aglomeracjach posiadających rozwinięte sieci ciepłownicze.