Pierwszy w Polsce obszar przyspieszonego rozwoju OZE. Gdzie i co na nim powstanie?
Sejmik Województwa Wielkopolskiego przyjął 26 października 2026 r. pierwsze w Polsce plany obszarów przyspieszonego rozwoju OZE (OPRO). Obejmują one ok. 105,4 ha terenów pod farmy fotowoltaiczne w gminach Złotów, Lwówek, Rawicz i Słupca.
Inwestorzy budujący tam instalacje będą mogli skorzystać z uproszczonej procedury środowiskowej, co według Ministerstwa Klimatu i Środowiska może skrócić przygotowanie inwestycji z ok. 3–4 lat do ok. 1–2 lat.
Obszary przyspieszonego rozwoju OZE wprowadzono w ramach wdrażania unijnej dyrektywy RED III, która ma przyspieszyć procedury administracyjne dla inwestycji w odnawialne źródła energii. Idea polega na tym, że kwestie planistyczne i środowiskowe są rozstrzygane już na etapie wyznaczania obszaru, a nie dopiero przy konkretnym projekcie.
Jak opisywaliśmy w lipcu na łamach Gramwzielone.pl, rząd przygotował przepisy określające sposób wyznaczania tych stref. OPRO mają być wskazywane przede wszystkim na terenach już przekształconych lub o wysokim potencjale inwestycyjnym, co ma ograniczyć konflikty związane z lokalizacją nowych instalacji OZE i skrócić czas przygotowania projektów.
45 dni na weryfikację zamiast pełnej oceny oddziaływania
Po wejściu planów w życie inwestor rozpocznie prace na terenie, na którym miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego już dopuszcza fotowoltaikę, a znaczna część analiz środowiskowych została przeprowadzona przy wyznaczaniu obszaru. Dla konkretnego przedsięwzięcia będzie można zastosować uproszczoną procedurę środowiskową.
W przypadku instalacji o mocy co najmniej 150 kW regionalny dyrektor ochrony środowiska będzie miał 45 dni na sprawdzenie, czy przedsięwzięcie jest zgodne z planem OPRO i spełnia warunki przyspieszonego trybu. Jeśli w tym czasie nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji, etap środowiskowy zostanie zakończony, a inwestor będzie mógł przejść do uzyskiwania pozostałych pozwoleń.
Według MKiŚ przygotowanie dużej farmy fotowoltaicznej w standardowej ścieżce trwa ok. 3–4 lat, zwłaszcza gdy wymaga procedury planistycznej i pełnej oceny oddziaływania na środowisko z raportem.
W obszarach przyspieszonego rozwoju może to być ok. 1–2 lata. Resort zastrzega, że rzeczywisty czas będzie zależał m.in. od parametrów projektu, kompletności dokumentacji, pozwolenia na budowę i procesu przyłączenia do sieci.
Cztery gminy, do ok. 80 MWp
Pierwsze plany dotyczą wyłącznie fotowoltaiki. Największy obszar, ok. 51 ha, wyznaczono w gminie Złotów, w dwóch lokalizacjach na wschód od miejscowości Święta. W gminie Lwówek to ok. 31 ha między Lwówkiem a Chmielinkiem, w gminie Rawicz ok. 20 ha na północ od miasta, w strefie aktywności gospodarczej Rawicz Północ, a w gminie Słupca ok. 3,4 ha między Wierzbocicami a węzłem autostrady A2.
W Rawiczu gmina wskazała teren jako odpowiedni także pod magazyny energii.
Orientacyjny potencjał techniczny tych terenów to ok. 66 MWp przy klasycznym ustawieniu paneli na południe lub ok. 80 MWp przy gęstszym układzie wschód–zachód. Resort podkreśla, że to nie prognoza mocy instalacji, które faktycznie powstaną. Ta będzie zależeć m.in. od ukształtowania terenu, lokalnych ograniczeń, miejsca na drogi i stacje transformatorowe, zastosowanej technologii oraz możliwości przyłączenia do sieci.
Szybciej, ale z warunkami
Według MKiŚ przyspieszenie nie oznacza pominięcia konsultacji społecznych ani wymogów ochrony środowiska. Mieszkańcy mogą zabierać głos przy uchwalaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego i w ramach strategicznej oceny oddziaływania na środowisko projektu planu OPRO.
Tereny OPRO muszą spełniać wymagania środowiskowe, w tym wynikające z map wrażliwości przyrodniczej. W dokumentach dla Złotowa, Lwówka i Słupcy podkreślono, że wyznaczone obszary leżą poza wskazanymi na nich strefami.
Plany określają też środki łagodzące, które inwestorzy będą musieli stosować. W zależności od planu to m.in. zakaz prac budowlanych w okresie lęgowym ptaków, ograniczenie nocnego oświetlenia farm, obowiązek stosowania paneli antyrefleksyjnych, ochrona środowiska gruntowo-wodnego, ogrodzenia umożliwiające przechodzenie małym zwierzętom i ograniczenia w stosowaniu środków ochrony roślin. W Lwówku przewidziano dodatkowo pasy zieleni izolacyjnej od strony miejsc najbardziej narażonych na oddziaływanie wizualne.
W Rawiczu ogrodzenia muszą stać co najmniej 3 m od rowu melioracyjnego, a plan wskazuje na konieczność ochrony interesów mieszkańców Izbic, Łaszczyna i Żylic.
W Słupcy plan zawiera też wymogi dotyczące magazynów energii i głównych punktów odbioru energii.
Mapy potencjału OZE dla całej Polski
Podstawą do wyznaczania obszarów są mapy potencjału OZE, przygotowane na zlecenie MKiŚ dla całego kraju. Wskazują one tereny o najlepszych warunkach dla poszczególnych technologii i są dostępne w Geoportalu MKiŚ.
Obszary przyspieszonego rozwoju nie powstają jednak „od zera”. Teren musi mieć potwierdzony potencjał OZE, być objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dopuszczającym daną technologię i spełniać wymagania środowiskowe, w tym wynikające z map wrażliwości przyrodniczej.
Samorządy województw wskazują w tym systemie tereny najlepiej nadające się dla danej technologii, a gminy przez plany ogólne i miejscowe plany zagospodarowania zachowują kluczową rolę w określaniu, gdzie OZE mogą powstać.
Źródło: Ministerstwo Klimatu i Środowiska, Sejmik Województwa Wielkopolskiego, gov.pl, Gramwzielone.pl
Patrycja Rapacka
patrycja.rapacka@gramwzielone.pl
© Materiał chroniony prawem autorskim. Wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy E-Magazyny Sp. z o.o.
Obserwuj nas w Google News
